Disiplin savunması

Disiplin savunması, hakkında disiplin soruşturması yürütülen memurun isnat edilen fiile karşı açıklamasını ve delillerini sunduğu aşamadır. Anayasa, savunma hakkı tanınmadıkça memura disiplin cezası verilemeyeceğini söyler (Anayasa m. 129/2). 657 sayılı Kanun aynı kuralı tekrarlar ve savunma için verilecek sürenin 7 günden az olamayacağını belirtir (DMK m. 130). Savunma, soruşturmanın son aşamasında disiplin amiri tarafından istenir (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m. 30/1).

Ayrıntılı rehber: savunma istem yazısı geldiğinde ne yazılacağı

Bilmeniz gerekenler

• Savunma istem yazısı iddiaları, bunların dayandığı delilleri, fiilin hukuki nitelendirmesini ve 125. maddenin hangi bent ve alt bendine girdiğini göstermelidir (Yönetmelik m. 30/2). Bentsiz, genel ifadeli bir yazıya savunmanızda bu eksikliği not ederek cevap verin.
• Yazıda 7 günden az olmayan bir süre ya da belirli bir tarih verilir. Süresinde savunma yapmayan memur savunma hakkından vazgeçmiş sayılır; yazı bu sonucu da açıkça belirtmelidir (DMK m. 130; Yönetmelik m. 30/3-4).
• Kademe ilerlemesinin durdurulması istenecekse amir savunmayı aldıktan sonra dosyayı disiplin kuruluna gönderir (Yönetmelik m. 30/5).
• Devlet memurluğundan çıkarma istenen memurdan yüksek disiplin kurulu ayrıca son savunma ister. Memur soruşturma evrakını inceleyebilir, tanık dinletebilir, kurulda sözlü veya yazılı, bizzat ya da avukatıyla savunma yapabilir (DMK m. 129; Yönetmelik m. 30/6). Danıştay 12. Daire, bu son savunma alınmadan verilen çıkarma cezasını hukuka aykırı buldu.
• Emniyet, jandarma ve sahil güvenlik personeli 7068 sayılı Kanuna tabidir. Orada da süre 7 günden az olamaz ve personel, savunması istendiği andan itibaren soruşturma evrakını inceleyebilir (7068 m. 31).

Sık karıştırılan

Muhakkikin aldığı ifade savunma yerine geçmez. Muhakkik soruşturma sırasında memurun ifadesini alabilir ama savunma isteyemez (Yönetmelik m. 29/1); savunma, soruşturma bittikten sonra disiplin amirince ayrıca istenir. Ayrıntı için bkz. disiplin soruşturması. Disiplin savunması, ceza yargılamasındaki esas hakkında savunma ile de karıştırılır. Ceza davasında hükmü hâkim verir; disiplinde savunmayı amir ister ve değerlendirir, kararı amir ya da kurul verir (DMK m. 126). Aynı olay için iki süreç birbirini beklemez (DMK m. 131). Bu yüzden iki dosyadaki anlatımınızın birbiriyle çelişmemesine dikkat edin.

Danıştay Kararı

Danıştay 12. Daire, 10.07.2023 tarihli, 2019/3430 E., 2023/3750 K.

Ortaokulda hizmetli olan davacı, özürsüz ve kesintisiz 3-9 gün göreve gelmediği, daha önce de kademe ilerlemesinin durdurulması cezası aldığı gerekçesiyle tekerrür hükmü uygulanarak Devlet memurluğundan çıkarıldı. İdare mahkemesi işlemi iptal etti, bölge idare mahkemesi istinaf başvurusunu reddetti. Danıştay 12. Daire, yüksek disiplin kurulunun 129. maddeye göre son savunma almadan karar verdiğini tespit etti ve iptal sonucunu bu gerekçeyle, gerekçe değiştirerek oy birliğiyle onadı. Çıkarma istendiğinde iddiaları, delilleri, fiilin hukuki nitelendirmesini ve önerilen cezayı öğrenip buna karşı savunma yapma imkânı size mutlaka tanınmalıdır.

… Anayasa hükmü ve 657 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden; Devlet memurunun veya diğer kamu görevlilerinin görevine son verilmesi sonucunu doğuran disiplin cezalarının verilebilmesi için, söz konusu disiplin cezalarını vermeye yetkili merciiler tarafından, ilgili kamu görevlisinin hakkındaki iddiaları, bu iddiaların dayandığı delilleri, üzerine atılı fillerin hukuki nitelendirmesini ve önerilen disiplin cezasını öğrenmesi sağlanarak, savunma yapmasına imkan tanınmasının hukuken zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. …

↑ Metne dön