Zımni ret
Zımni ret (örtülü ret), idareye yapılan bir başvuruya 30 gün içinde cevap verilmemesi hâlinde isteğin kanun gereği reddedilmiş sayılmasıdır (İYUK m. 10/2, 11/2). Kanun idarenin sessizliğini bir ret işlemi gibi kabul eder: ret yazısı beklemeden, başvurunun zımnen reddine ilişkin işleme karşı dava açabilirsiniz. Uygulamadaki tehlike de buradadır. Cevap gelmeyince “henüz karar verilmedi” diye beklemek, dava süresini kaçırmanın en sık yoludur: Danıştay, para cezasına yaptığı itiraza cevap gelmeyince aylarca bekleyip dava açan şirketin davasının süre aşımından reddini onadı.
Bilmeniz gerekenler
- Bir işlem yapılması için yaptığınız başvuruda (İYUK m. 10) 30 gün dolunca dava süresi işlemeye başlar: idare mahkemesinde 60 gün, vergi mahkemesinde 30 gün (İYUK m. 7/1, 10/2).
- İdare 30 gün içinde kesin olmayan bir cevap verdiyse bunu ret sayıp dava açabilir ya da kesin cevabı bekleyebilirsiniz. Beklerken dava süresi işlemez, ama bekleme başvuru tarihinden itibaren 4 ayı geçemez (İYUK m. 10/2).
- Dava açmadıysanız veya davanız süreden reddedildiyse, 30 günden sonra gelen cevaba karşı tebliğinden itibaren 60 gün içinde dava açabilirsiniz (İYUK m. 10/2). Bu imkân yalnız 10. madde başvuruları içindir.
- Mevcut bir işlemin kaldırılması veya değiştirilmesi için üst makama başvurduysanız (İYUK m. 11) başvuru, işlemeye başlamış dava süresini durdurur; 30 gün cevapsızlık ret sayılır ve süre kaldığı yerden işler. Bu başvuruda zımni retten sonra gelen geç cevap süreyi yeniden açmaz.
- İdari eylemden doğan zarar için yapılan ön başvuruda da 30 gün cevapsızlık ret sayılır (İYUK m. 13/1).
- Cevap süresi 7331 sayılı Kanunla 60 günden 30 güne, bekleme süresi 6 aydan 4 aya indi (yürürlük 14.7.2021); bu tarihten önceki başvurularda eski süreler uygulanır (İYUK geçici m. 10).
Sık karıştırılan
Zımni ret ile açık ret aynı sonucu doğurur, ama süre farklı başlar: açık retten dava süresi yazılı bildirimi izleyen gün, zımni retten ise 30 günün bitiminden itibaren işler (İYUK m. 7/2, 10/2). Bilgi edinme başvurusu ayrı kurallara tabidir: kurum kural olarak 15 iş günü içinde cevap verir, ret üzerine 15 gün içinde Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu’na itiraz edilebilir ve bu itiraz dava süresini durdurur (4982 sayılı Kanun m. 11, 13). Ceza tarafında ise savcılığın sessizliği zımni ret sayılmaz; şikâyetinizin sonucu kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile belli olur ve ona karşı ayrı bir itiraz yolu vardır.
Danıştay Kararı
Danıştay 7. Daire, 25.09.2025 tarihli, 2025/2007 E., 2025/2961 K.
Gümrük idaresinin verdiği para cezasına Gümrük Kanunu’na göre 06/11/2023 tarihinde itiraz eden şirket, idare 30 gün içinde cevap vermediği hâlde davayı ancak 03/06/2024 tarihinde açtı. Danıştay, İçtihatları Birleştirme Kurulunun dava süresi gösterilmeyen işlemlerde de genel dava süresinin işlediğine dair kararının gerekçesinin zımni ret işlemleri için de geçerli olduğunu belirterek, en geç 05/01/2024 tarihine kadar açılması gereken davanın süresinde olmadığını kabul etti ve süre aşımından ret kararına yönelik temyiz istemini oyçokluğuyla reddetti; işlemde başvuru yolu ve süresinin gösterilmemiş olması sonucu değiştirmedi. Kısacası idare susuyorsa dava süreniz işliyor demektir; vergi mahkemesinin baktığı bu uyuşmazlıkta süre 30 gündü.
… cevap verilmemesi nedeniyle başvurunun zımnen reddedildiği kabul edilerek İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca 30 gün içinde olmak üzere en geç 05/01/2024 tarihine kadar dava açılması gerekirken, 03/06/2024 tarihinde açılan davanın süresinde olmadığı anlaşıldığından …
Sık sorulan sorular
İdare cevap vermezse ne kadar beklemeliyim?
Başvuru tarihinden itibaren 30 gün. Bu süre dolduğunda isteğiniz reddedilmiş sayılır; dava süresini o tarihten hesaplayın (İYUK m. 10/2). Başvurunuzun idareye ulaştığı tarihi gösteren evrak kaydını mutlaka saklayın.
Zımni retten sonra idare cevap verdi; süre yeniden başlar mı?
Başvurunun türüne bağlıdır. İşlem yapılması için yaptığınız başvuruda (İYUK m. 10) dava açmadıysanız, geç cevaba karşı tebliğinden itibaren 60 gün içinde dava açabilirsiniz. Mevcut bir işleme karşı üst makama başvurduysanız (İYUK m. 11) geç cevap süreyi canlandırmaz; kalan sürenizle sınırlısınız.
Zımni ret işlemine karşı dilekçede ne istenir?
Başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenir; zarar varsa tazminat da eklenir. Uygulamada yazılı bildirim tarihi yerine başvuru tarihi ve 30 günün dolduğu tarih yazılır, başvuru dilekçesinin alındı belgesi dilekçeye eklenir.
Bu terim sizin dosyanızda mı geçiyor?
Tanım genel bilgi verir; sizin olayınızda ne anlama geldiğini birlikte değerlendirelim.
