Hukuk terimi

Nitelikli dolandırıcılık

Temel dolandırıcılık birini hileyle aldatıp onun zararına yarar sağlamaktır; nitelikli hâlde aynı fiil, kullanılan yöntem ya da mağdurun durumu nedeniyle daha ağır cezalandırılır. Uygulamada en sık görülenler internet ve banka üzerinden yapılan dolandırıcılık, kendini polis, savcı veya banka çalışanı olarak tanıtma ve dini duyguların istismarıdır.

Ayrıntılı rehber: nitelikli dolandırıcılığın hangi hâllerde oluştuğu ve cezası

Bilmeniz gerekenler

  • Ceza üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır; bilişim, banka, kredi, sigorta ve kamu görevlisi gibi tanıtma hâllerinde hapsin alt sınırı dört yıldır (TCK m. 158/1).
  • 7571 sayılı Kanundan sonra bu davalara ağır ceza değil, asliye ceza mahkemesi bakar.
  • Temel dolandırıcılıktan farklı olarak uzlaştırma yoktur; zararı gidermek ise etkin pişmanlık indirimi sağlar (TCK m. 168).
  • Suça katkısı yalnız banka hesabını veya kartını başkasına vermekten ibaret olan kişinin cezası yarı oranında indirilir (TCK m. 158/4); bkz. banka hesabı kullandırma.
  • Bilişim ve banka yoluyla dolandırıcılıkta banka, suçta kullanılan hesabı 48 saate kadar askıya alabilir (CMK m. 128/A). Mağdursanız: internetten dolandırıldığınızda ilk yapılacaklar.

Sık karıştırılan

Temel dolandırıcılık (TCK m. 157) ile fark yöntemdedir: yüz yüze ya da sıradan bir yalanla yapılan aldatma bir yıldan beş yıla kadar hapis gerektirir ve uzlaştırma kapsamındadır. Aynı aldatma internet, banka veya sahte kamu görevlisi kimliğiyle yapıldığında nitelikli hâle dönüşür. İki maddenin cezalarını dolandırıcılık cezaları tablosunda karşılaştırabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Nitelikli dolandırıcılık ile kart kötüye kullanma arasındaki fark nedir?

Birini kandırıp parayı kendi eliyle göndermesini sağlamak nitelikli dolandırıcılıktır. Başkasının kartını ele geçirip onun rızası olmadan kullanarak yarar sağlamak ise ayrı bir suçtur ve üç yıldan altı yıla kadar hapis gerektirir (TCK m. 245/1).

Aldığım parayı iade edersem dava düşer mi?

Hayır, dava düşmez ama ceza ciddi biçimde azalır. Zararı kovuşturma başlamadan önce tamamen giderirseniz cezanın üçte ikisine, hüküm verilmeden önce giderirseniz yarısına kadarı indirilir (TCK m. 168).

Nitelikli dolandırıcılık şikâyete bağlı mı?

Hayır. Savcılık suçu öğrendiği anda soruşturma başlatır; mağdurun şikâyetinden vazgeçmesi dosyayı kapatmaz.

Bu terimin geçtiği rehberler
Ceza Hukuku alanındaki diğer terimler

Bu terim sizin dosyanızda mı geçiyor?

Tanım genel bilgi verir; sizin olayınızda ne anlama geldiğini birlikte değerlendirelim.

Danışma Talebi