Kamu malı

Kamu malı, mala zarar verme suçunun nitelikli hâlini belirleyen kavramdır: kamu kurum ve kuruluşlarına ait, kamu hizmetine tahsis edilmiş veya kamunun yararlanmasına ayrılmış yer, bina, tesis veya diğer eşya (TCK m. 152/1-a). Bunlara zarar veren kişi, basit mala zarar vermedeki dört aydan üç yıla kadar hapis veya adli para cezası (TCK m. 151/1) yerine bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası alır. Bu hâlde ceza yalnız hapistir ve soruşturma şikâyete bağlı değildir. Uygulamada en sık karşılaşılan örnekler okul ve hastane binaları, otobüs durakları, park bankları, trafik levhaları ve kurum araçlarıdır.

Ayrıntılı rehber: mala zarar verme suçunun cezası ve uzlaşma imkânı

Bilmeniz gerekenler

• Kanun üç ayrı ölçüt sayar: kamu kurumuna ait olmak, kamu hizmetine tahsis edilmiş olmak, kamunun yararlanmasına ayrılmış olmak. Birinin varlığı yeterlidir; bu yüzden mülkiyet tek başına belirleyici değildir.
• Kurumun envanterinde olması her eşyayı kamu malı yapmaz. Yargıtay, polis memurunun şahsına verilen resmi montun kamu malı sayılamayacağını ve yırtılmasının basit mala zarar verme olduğunu kabul ediyor. Bu ayrım cezayı da, kurumun davaya katılıp katılamayacağını da değiştirir.
• Suç kasten işlenir. Arbede sırasında elden düşüp kırılan bir eşya için zarar verme kastı ispatlanamıyorsa suç oluşmaz.
• Zarar yakarak ya da yakıcı veya patlayıcı madde kullanılarak verilmişse ceza bir katına kadar artırılır (TCK m. 152/2-a). Haberleşme, enerji, demiryolu veya havayolu ulaşımında kamu hizmeti geçici de olsa aksamışsa ceza yarısından iki katına kadar artırılır (TCK m. 152/3).
• Zarar giderilirse etkin pişmanlık indirimi uygulanır: kovuşturma başlamadan önce tamamen giderilen zararda ceza üçte ikisine kadar, hüküm verilmeden önce giderilende yarısına kadar indirilir (TCK m. 168/1, 168/2).

Sık karıştırılan

Kamu malına zarar verme, temel hâli olan mala zarar verme suçundan iki noktada ayrılır. Basit mala zarar verme şikâyete bağlıdır ve şikâyete bağlı olduğu için uzlaştırma kapsamındadır (CMK m. 253/1-a). Kamu malında ise şikâyet aranmaz ve suç uzlaştırma listesinde yer almaz; soruşturma uzlaştırma aşaması olmadan yürür. İbadethanelere, mezarlara ve mezarlık tesislerine zarar vermek de ayrı bir maddede, ayrı bir suç olarak düzenlenmiştir (TCK m. 153/1). Polise müdahale sırasında kurum eşyasına zarar verilmişse, çoğu zaman yanında görevi yaptırmamak için direnme suçu da tartışılır.

Yargıtay Kararı

Yargıtay 6. Ceza Dairesi, 09.03.2026 tarihli, 2025/6201 E., 2026/2191 K.

Hakkında yakalama kararı bulunan sanık, kendisine işlem yapmak isteyen polislerle arbede yaşamış; bu sırada bir polisin üzerindeki resmi montun çıtçıtı kopmuş, diğer polisin elindeki kuruma ait telsiz yere düşüp zarar görmüştü. Bölge adliye mahkemesi aşamasında iki kamu malına zarar verme suçlaması da beraatle sonuçlanmıştı. Yargıtay, polise şahsen verilen montun TCK 152/1-a kapsamında kamu malı sayılamayacağını ve eylemin basit mala zarar verme olduğunu, bu nedenle doğrudan zarar görmeyen kurumun bu hükmü temyiz etme hakkı bulunmadığını belirtti. Telsiz yönünden ise sanığın zarar verme kastıyla hareket ettiğine dair delil bulunmadığı gerekçesiyle beraati onadı. Yani eşyanın kime ve hangi amaçla verildiği ve zarar verme kastı, suçun niteliğini ayrıca belirler.

… polis memurunun şahsına verilmiş olan polis montunun 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 152/1-a maddesinde öngörülen kamu kurum ve kuruluşlarına ait, kamu hizmetine tahsis edilmiş veya kamunun yararlanmasına ayrılmış yer, bina veya diğer eşya kapsamında değerlendirilemeyeceği, yargılama konusu eylemin basit mala zarar verme suçunu oluşturduğu …

↑ Metne dön