Asliye ceza mahkemesi

Türkiye’de ceza davalarının büyük kısmı asliye ceza mahkemesinde görülür: hakaret, tehdit, basit yaralama, hırsızlık, dolandırıcılık gibi. Mahkemede bir hâkim görev yapar. Hangi mahkemenin bakacağı, suçun kanundaki cezasının üst sınırına göre belirlenir; on yılı aşan hapis, müebbet ve kanunda ayrıca sayılan suçlar ağır cezaya, kalanlar asliye cezaya gider.

Ayrıntılı rehber: dosyanızın asliye cezada mı ağır cezada mı görüleceği

Bilmeniz gerekenler

• Asliye ceza mahkemesinin kararlarına itirazı yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesi inceler (CMK 268/3-c).
• Sulh ceza hâkimliğinin tutuklama ve adli kontrol kararlarına yapılan itirazlara asliye ceza hâkimi bakar (CMK 268/3-b). Ayrıntısı: tutuklama kararına itiraz.
• Hükme karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna gidilir (CMK 273/1).
• 7571 sayılı Kanun’dan bu yana nitelikli dolandırıcılık davalarına da asliye ceza bakar.

Sık karıştırılan

Asliye ceza mahkemesi, sulh ceza hâkimliği ile karıştırılır. Sulh ceza hâkimliği dava görmez; soruşturmada tutuklama, arama, el koyma gibi kararları verir. Asliye ceza ise iddianame kabul edildikten sonra davayı yürütüp hüküm kurar.

Sık sorulan sorular

Asliye ceza mahkemesi ile ağır ceza mahkemesi arasındaki fark nedir?

Asliye ceza tek hâkimle daha hafif suçlara bakar; ağır ceza mahkemesi bir başkan ve iki üyeden oluşan heyetle on yılı aşan hapis cezası gerektiren ve kanunda sayılan suçlara bakar.

Asliye ceza mahkemesinde avukat zorunlu mu?

Hayır, kural olarak zorunlu değildir. Ancak sanık çocuksa, kendini savunamayacak durumdaysa ya da suçun alt sınırı beş yıldan fazlaysa istemi aranmadan müdafi görevlendirilir (CMK 150).

Asliye ceza mahkemesinde dava ne kadar sürer?

Kanunda belirli bir süre yoktur. Süre tanık sayısına, bilirkişi raporuna ve mahkemenin iş yüküne göre değişir; tutuklu dosyalara öncelik verilir.