YUKK 31 Kısa Dönem İkamet İzni: Kimler Alabilir, Kaç Yıl Verilir?

YUKK 31 madde metni (güncel)

Değişiklik geçmişi

YUKK 31 iki kez önemli ölçüde değişti: 2016’da yatırımcı ve KKTC vatandaşı bentleri ile 5 yıllık süre eklendi, 2024’te taşınmaz değeri ve dava usulüne ilişkin iki fıkra geldi.

Madde ne diyor? Fıkra fıkra açıklama

YUKK 31’in yedi fıkrası var: birinci fıkra izni kimlerin alabileceğini, ikinci ile beşinci fıkralar süreleri sayar. Altıncı fıkra taşınmaz şartını, yedinci fıkra ret ve iptal davalarının usulünü düzenler.

1. fıkra: kimler kısa dönem ikamet izni alabilir?

Kanun 14 kalış amacı sayar ve izni “verilebilir” diye düzenler; şartları taşımak izni kendiliğinden doğurmaz, valilik başvuruyu değerlendirir. Bentleri amaçlarına göre şöyle gruplayabilirsiniz:

• Eğitim ve araştırma: bilimsel araştırma (a), hizmet içi eğitim (ç), anlaşmalar veya öğrenci değişim programları (d), Türkçe kursu (h), kamu kurumları aracılığıyla eğitim, araştırma, staj ve kurs (ı), Türkiye’de yükseköğrenimini bitirip mezuniyetten itibaren 6 ay içinde başvuranlar (i).
• Mülk, ticaret ve yatırım: Türkiye’de taşınmazı bulunanlar (b), ticari bağlantı veya iş kuracaklar (c), Türkiye’de çalışmayan ama Cumhurbaşkanınca belirlenen kapsam ve tutarda yatırım yapanlar ile eşi ve çocukları (j).
• Turizm ve tedavi: turizm amaçlı kalacaklar (e), kamu sağlığını tehdit eden bir hastalık taşımamak kaydıyla tedavi görecekler (f).
• Hukuki durum: adli veya idari makamların talep ya da kararıyla Türkiye’de kalması gerekenler (g), aile ikamet izninden kısa dönem izne geçenler (ğ).
• Uyrukluk: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları (k).

(g) bendi ceza dosyasıyla kesişir: örneğin hakkında yurt dışı çıkış yasağı konulan yabancı, mahkemenin kararı nedeniyle Türkiye’de kalmak zorundadır. Uygulama Yönetmeliği’ne göre bu izinlerin süresi karar veya talepteki süre gözetilerek belirlenir; sağlık sigortası ve yeterli maddi imkân şartı aranmayabilir (m. 28/12). (ğ) bendi için YUKK 34’teki şartlara bakılır: en az 3 yıl aile ikamet izniyle kalıp 18 yaşını dolduranlar ve Türk vatandaşından boşanıp en az 3 yıl aile izniyle kalmış olanlar kısa dönem izne geçebilir; aile içi şiddet mahkeme kararıyla sabitse 3 yıl aranmaz; destekleyicinin ölümünde süre şartı aranmadan kısa dönem izin verilebilir (YUKK 34/5-7).

2. fıkra: her defasında en fazla 2 yıl

Kısa dönem ikamet izni, (j) ve (k) bentleri dışında, her defasında en fazla 2 yıllık sürelerle verilebilir. “En fazla” ifadesi bir üst sınırdır; valilik talebinize, gerekçenize ve pasaportunuzun süresine göre daha kısa süre verebilir. Uygulama Yönetmeliği hâlâ “her defasında en fazla birer yıllık” süreden söz eder (m. 28/1); bu ifade 2016 öncesi kanun metnine dayanır, kanundaki 2 yıllık üst sınır yönetmelikten üstündür. İkamet izni, pasaport veya pasaport yerine geçen belgenin süresinden 60 gün daha kısa verilir (YUKK 23/1); kısa süreli pasaportla uzun izin alınamaz. Süre bitince izin uzatılabilir; uzatma başvurusu iznin bitmesine 60 gün kala ve her hâlde süre dolmadan yapılır (YUKK 24/2).

3. ve 4. fıkralar: Türkçe kursu ve yeni mezunlar

Türkçe öğrenme kursuna katılmak için verilen izin en fazla iki defa verilebilir. Türkiye’de yükseköğrenimini tamamlayıp mezuniyetten itibaren 6 ay içinde başvuranlara verilen izin ise bir defaya mahsus ve en fazla 1 yıl sürelidir. Bu iki bent, Türkiye’de kalışı sürekli hâle getirmek için değil, geçiş dönemleri için konmuştur; süre bittiğinde başka bir kalış amacına (çalışma izni, aile izni vb.) geçişi önceden planlamanız gerekir.

5. fıkra: yatırımcılar ve KKTC vatandaşları için 5 yıl

(j) ve (k) bentleri kapsamında verilen izinler her defasında en fazla 5 yıllık sürelerle verilebilir. (j) bendinde yatırım yapan kişiyle birlikte yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu da kapsama girer. Bu bent kapsamında ikamet izni alanlar, millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel bulunmaması şartıyla Cumhurbaşkanı kararıyla istisnai yoldan Türk vatandaşlığına başvurabilir (5901 sayılı Kanun m. 12/1-b).

6. fıkra: taşınmazın niteliği ve değeri

Taşınmaza dayalı kısa dönem izin için taşınmazın niteliği ve değeri Bakanlıkça belirlenir; bu fıkra 7533 ile 2024’te eklendi. Uygulama Yönetmeliği’ne göre taşınmazın konut olması ve bu amaçla kullanılması gerekir; konut üzerinde paylı veya elbirliğiyle mülkiyeti bulunan aile üyeleri de bu bentle başvurabilir (m. 28/3). Bakanlığın belirlediği şartlar değişebileceği için tapu almadan önce güncel şartı il göç idaresinden yazılı olarak öğrenin.

7. fıkra: ret ve iptal davalarında hızlı usul

Kısa dönem izin başvurusunun reddi ya da iznin iptaline karşı açılan davada, idare savunmasını verdiğinde ya da savunma süresi geçtiğinde dosya tamamlanmış (tekemmül etmiş) sayılır. Davacının gösterdiği adrese tebligat yapılamazsa dosya işlemden kaldırılır; İYUK 26’da bir yıl olan yeniden işleme koydurma süresi bu davalarda 2 aydır. Duruşma yapılıp yapılmayacağına mahkeme karar verir. Fıkra ayrı bir dava süresi koymaz; süre İYUK 7’deki 60 gündür. Dava sürerken adresiniz değişirse mahkemeye hemen bildirin; 2 ay içinde yeni adres verilmezse dava açılmamış sayılabilir.

Uygulamada en çok sorulanlar

Kısa dönem izinde pratik sorular izinle çalışma, yurt dışında kalma süresi, taşınmaz şartı ve ret kararına karşı dava yolu etrafında toplanır.

Turizm amaçlı kısa dönem iznim reddedildi; nereye ve ne zaman dava açarım?

Ret kararına karşı tebliğden itibaren 60 gün içinde, işlemi yapan valiliğin bağlı olduğu idare mahkemesinde iptal davası açılır. Valilik başvurunuza cevap vermiyorsa 30 günün sonunda istek reddedilmiş sayılır (İYUK 10; zımni ret). Uygulama Yönetmeliği ikamet başvurularının 90 gün içinde sonuçlandırılacağını söylese de (m. 22/2) süre kaybı yaşamamak için 30 günün dolduğu tarihten itibaren 60 günü esas almak güvenlidir. Danıştay, Türkçe kursu amaçlı kısa dönem izin başvurusuna cevap verilmemesi üzerine açılan davada başvurunun yapıldığı Konya’daki göç idaresinin bulunduğu yer mahkemesini yetkili saydı. İlinizde idare mahkemesi yoksa bağlı olunan mahkemeye bakılır: Danıştay, Yalova’da iptal edilen kısa dönem izne karşı davada Yalova’nın bağlı olduğu Bursa İdare Mahkemesini yetkili belirledi.

İdare mahkemesi davamı reddetti; Danıştay’a gidebilir miyim?

Hayır; idare mahkemesinin kararına karşı 30 gün içinde bölge idare mahkemesine istinaf başvurusu yapılır ve bölge idare mahkemesinin kararı kesindir. Danıştay, turizm amaçlı kısa dönem izin reddine ilişkin davanın İYUK 46’da sayılan davalardan olmadığını, bu yüzden bölge idare mahkemesi kararının temyizen incelenemeyeceğini söyledi. 2026’da getirilen yeni temyiz yolu da 6458 sayılı Kanundan doğan davaları kapsamaz (İYUK 46/2-d). 30 günlük istinaf süresini kaçırmayın: Danıştay, elektronik tebligatla bildirilen karara karşı istinaf dilekçesini bir gün geç veren davacının başvurusunun süre aşımından reddini onadı.

Kısa dönem ikamet izniyle çalışabilir miyim?

Hayır; kısa dönem ikamet izni çalışma izni yerine geçmez, çalışmak için ayrıca çalışma izni gerekir. Çalışma izni olmadan çalıştığı tespit edilen yabancı hakkında sınır dışı kararı alınır (YUKK 54/1-ğ) ve iznin veriliş amacı dışında kullanılması kısa dönem iznin iptal sebebidir (YUKK 33/1-b). Geçerli çalışma izni ise ikamet izni sayılır (YUKK 27/1). İşe başlamadan önce işvereninizin çalışma izni başvurusunu yapmasını bekleyin.

Yurt dışında uzun süre kalırsam iznim iptal edilir mi?

Evet, iptal edilebilir: Uygulama Yönetmeliği’ne göre zorunlu kamu hizmeti, görev, eğitim veya sağlık nedenleri dışında son bir yıl içinde toplam 120 günden fazla yurt dışında kalınması kısa dönem iznin iptal sebebidir (m. 29/1-c; YUKK 33/2). Kanun ayrıca, bir yılda toplam 6 ayı veya son 5 yılda toplam 1 yılı aşan yurt dışı kalışları ikamette kesinti sayar; kesinti olursa önceki izin süreleri uzun dönem izin gibi başvurularda hesaba katılmaz (YUKK 28/1). Yurt dışında kaldığınız günlerin gerekçesini (tedavi, eğitim) belgeleyin.

İzin iptal edilirse sınır dışı edilir ve Türkiye’ye giriş yasağı alır mıyım?

İkamet izni iptal edilen yabancı, sınır dışı kararı alınacaklar arasında sayılır (YUKK 54/1-f); sınır dışı edilen yabancıya da giriş yasağı konur (YUKK 9/2). Bu kararlar birbirine bağlıdır ve davaları da birlikte değerlendirilebilir. Danıştay, N-82 tahdit kodu nedeniyle YUKK 33’e göre kısa dönem izninin iptali üzerine verilen sınır dışı kararına karşı dava ile ön izin şartına karşı açılan davayı bağlantılı saydı. Sınır dışı kararına karşı süre 7 gündür; dilekçe için sınır dışı kararına karşı dava dilekçesi örneğine, iptal kararının usulü için YUKK 25‘e bakın. Ret veya iptalden sonra izlenecek yolu ikamet izni iptal edildi ne yapmalıyım yazısında anlattım.

Kısa dönem iznim uzun dönem izin ve vatandaşlık için sayılır mı?

Evet; Türkiye’de kesintisiz en az 8 yıl ikamet izniyle kalan yabancıya Bakanlığın onayıyla valilikçe süresiz (uzun dönem) ikamet izni verilir ve bu hesapta kısa dönem izinlerin tamamı, öğrenci izinlerinin yarısı sayılır (YUKK 42/1, 28/2). Kesinti olursa önceki süreler hesaba katılmaz. Yatırımcı (j) bendiyle izin alanlar için ayrıca istisnai vatandaşlık yolu vardır (5901 m. 12/1-b).

İlgili maddeler

YUKK 31, ikamet izninin başvuru, şart, uzatma ve sona erme maddeleriyle birlikte okunur.

• YUKK 19 ve 22: 90 günü aşan kalışta ikamet izni zorunluluğunu ve Türkiye içinden valiliğe başvurulabilecek hâlleri düzenler.
• YUKK 24: Uzatma başvurusunun zamanını ve başvuru belgesiyle Türkiye’de kalınmasını düzenler.
• YUKK 25: Ret, uzatmama ve iptal kararını valiliğin vermesini, aile bağları ve çocuğun yararının gözetilmesini düzenler.
• YUKK 32 ve 33: Kısa dönem izin şartlarını (barınma, adres, adli sicil belgesi, 7. maddeye girmemek) ve ret, iptal, uzatmama sebeplerini sayar.
• YUKK 34: Aile ikamet izninden kısa dönem izne geçişi düzenler.
• YUKK 54 ve YUKK 55: Sınır dışı edilecek yabancıları ve hakkında sınır dışı kararı alınamayacak kişileri sayar.

Danıştay Kararları

Danıştay 10. Daire, 18.09.2025 tarihli, 2025/3482 E., 2025/3928 K.

Türkmenistan uyruklu davacı, Konya’daki il göç idaresine Türkçe öğrenme kursu amaçlı kısa dönem ikamet izni başvurusu yapmış, cevap alamayınca zımni ret işlemine karşı dava açmıştı; ayrıca İstanbul’da reddedilen bir öğrenci ikamet izni başvurusu vardı, ama dilekçede bu işlem dava edilmemişti. Danıştay, dava konusu işlemin Konya’ya yapılan başvurunun zımni reddi olduğunu belirterek Konya İdare Mahkemesini yetkili saydı.

… Dava dosyasının incelenmesinden, davacı tarafından Konya Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğüne … kayıt tarihli ve …. kayıt numaralı Türkçe öğrenme kurslarına katılacaklar kalış amaçlı kısa dönem ikamet izni başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuruya cevap verilmemesi üzerine zımnen ret işleminin oluştuğunun kabulüyle Konya Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğüne karşı bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. …

… Bu durumda, davacı tarafından iptali istenen işlemin Konya Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğüne yapılan Türkçe öğrenme kurslarına katılacaklar kalış amaçlı kısa dönem ikamet izni başvurusunun zımnen reddi işlemi olduğu görüldüğünden, davanın görüm ve çözümünde genel yetki kuralını düzenleyen 2577 sayılı Kanun’un 32. maddesi uyarınca işlemi tesis eden merciin bulunduğu yer olan Konya ilinin idari yargı yetkisi bakımından bağlı bulunduğu Konya İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır. …

↑ Metne dön

Danıştay 10. Daire, 22.06.2022 tarihli, 2022/3939 E., 2022/3460 K.

Azerbaycan uyruklu davacının kısa dönem ikamet izni Yalova’daki il göç idaresince iptal edilmiş, Kocaeli ve Bursa idare mahkemeleri arasında yetki uyuşmazlığı çıkmıştı. Danıştay, işlemi yapan merciin Yalova’da olduğunu ve Yalova’nın idari yargı yönünden Bursa İdare Mahkemesine bağlı bulunduğunu belirterek Bursa İdare Mahkemesini yetkili belirledi.

… Dava dosyasının incelenmesinden; Azerbaycan uyruklu davacıya 18/03/2021-18/03/2022 tarihleri arasında geçerli kısa dönem ikamet izni verildiği, sonrasında davacı hakkında Yalova Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü’nün … tarih ve … sayılı işlemiyle kısa dönem ikamet izninin iptal edildiği, bu işlemin iptali istemiyle de Yalova Valiliği husumetiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Bu haliyle, iptali istenen işlemin Yalova Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne ait olduğu anlaşıldığından, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davaya ilişkin uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun’un 32. maddesi, 1. fıkrası uyarınca, Yalova Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü’nün bulunduğu Yalova ilinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu idare mahkemesi olan Bursa İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır. …

↑ Metne dön

Danıştay 10. Daire, 16.09.2025 tarihli, 2025/2942 E., 2025/3858 K.

Afganistan uyruklu davacının turizm amaçlı kısa dönem ikamet izni başvurusu İstanbul’da reddedilmiş, idare mahkemesi davayı reddetmiş, bölge idare mahkemesi istinaf başvurusunu kesin olarak reddetmişti. Davacı vekili Danıştay’a temyiz dilekçesi verdi. Danıştay, bu davanın İYUK 46’da sayılan davalar arasında olmadığını, bölge idare mahkemesi kararının temyizen incelenemeyeceğini belirterek temyiz istemini reddetti.

… Bu durumda, bakılan dava 2577 sayılı Kanun’un 46. maddesinde sayılan davalar arasında yer almadığından İstanbul Bölge İdare Mahkemesince istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen kararın temyizen incelenmesine hukuki olanak bulunmamaktadır. …

↑ Metne dön

Danıştay 10. Daire, 05.10.2023 tarihli, 2023/5406 E., 2023/5201 K.

Irak uyruklu davacının turizm amaçlı kısa dönem izin talebi Kocaeli’de reddedilmiş, dava da reddedilmişti. Bölge idare mahkemesi, kararın 5.1.2023’te avukatın elektronik tebligat adresine bildirildiğini, 10.1.2023’te tebliğ edilmiş sayıldığını, 30 günlük sürenin 9.2.2023’te bittiğini ve 10.2.2023’te verilen istinaf dilekçesinin süresinde olmadığını belirterek başvuruyu reddetmişti; davacı deprem ve kaza gibi mazeretler ileri sürdü. Danıştay temyiz istemini reddederek bu kararı onadı.

… Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. …

… Davanın reddine ilişkin … İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun süre aşımı yönünden reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA …

↑ Metne dön

Danıştay 10. Daire, 08.06.2023 tarihli, 2023/3241 E., 2023/3372 K.

Davacının kısa dönem ikamet izni, hakkındaki N-82 tahdit kodu nedeniyle YUKK 33’e göre iptal edilmiş, ardından sınır dışı kararı verilmişti; davacı ayrıca Türkiye’ye girişinin ön izne bağlanmasına karşı başka bir mahkemede dava açmıştı. Danıştay, bir davada verilecek kararın ötekini etkileyeceğini belirterek iki davayı İYUK 38 anlamında bağlantılı saydı ve tek mahkemede görülmesine karar verdi.

… davanın, davacı hakkında konulan N-82 tahdit kodu kaydı nedeniyle 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 33. maddesi uyarınca kısa dönem ikamet izninin 15/11/2022 tarihinden itibaren iptal edilmesi üzerine tesis edilen sınır dışı etme kararının iptaline karar verilmesi istemiyle açıldığı; … İdare Mahkemesinde görülen davanın ise, davacı hakkında N-82 tahdit kodlu yurda giriş yapmasının ön izne tabi kılınmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açıldığı görülmektedir. Bu durumda, … İdare Mahkemesinde ve … İdare Mahkemesinde açılan davaların, biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte olması nedeniyle 2577 sayılı Kanun’un 38. maddesinde tanımlandığı şekliyle bağlantılı davalar olduğu sonucuna varılmıştır. …

↑ Metne dön