Adli para cezası

Adli para cezası, hapis cezasıyla birlikte ceza kanunundaki iki asıl cezadan biridir. Mahkeme önce gün sayısını, sonra kişinin ekonomik ve şahsi durumuna göre bir günün kaç lira olacağını belirler; kararda ikisi ayrı ayrı yazılır. Ceza mahkemesince verildiği için bir mahkûmiyettir ve adli sicile kaydedilir.

Ayrıntılı rehber: adli para cezasının gün ve tutar üzerinden nasıl hesaplandığı

Bilmeniz gerekenler

• Kanunda aksine hüküm yoksa gün sayısı 5 ile 730 arasındadır; bir gün 100 ile 500 TL arasında takdir edilir (TCK m. 52/1-2).
• Hâkim, kesinleşmeden itibaren bir yıla kadar mehil verebilir ya da cezayı en az dört taksite bölebilir; taksit süresi iki yılı geçemez (TCK m. 52/4).
• Ödeme emrine rağmen ödenmezse savcı ödenmeyen kısmı hapse çevirir ve kural olarak kamuya yararlı bir işte çalıştırılmanıza karar verir (5275 s. K. m. 106). Ayrıntısı: adli para cezası ödenmezse ne olur.
• Çocuklara verilen adli para cezası ödenmese de hapse çevrilemez (5275 s. K. m. 106/4).
• Kısa süreli hapis cezası da adli para cezasına çevrilebilir; bu bir seçenek yaptırım türüdür.

Sık karıştırılan

İdari para cezası (trafik, sigara, gürültü gibi) bir kabahat yaptırımıdır; idare verir, adli sicile girmez ve ödenmemesi hapse dönüşmez. Adli para cezasını ise yalnız ceza mahkemesi, bir suç sebebiyle verebilir.

Sık sorulan sorular

Adli para cezası ile idari para cezası arasındaki fark nedir?

Adli para cezasını bir suç sebebiyle yalnız ceza mahkemesi verir ve adli sicile girer; idari para cezası ise trafik gibi kabahatlerde idarenin verdiği, sicile girmeyen bir yaptırımdır. Adli para cezası ödenmezse hapse çevrilebilir, idari para cezası çevrilmez.

Adli para cezası ne zaman ve nasıl ödenir?

Ceza kesinleşince savcılık size bir ödeme emri tebliğ eder; cezayı bu ödeme emrinde belirtilen süre içinde ödemeniz gerekir (5275 s. K. m. 106/2). Mahkeme hükümde mehil ya da taksit verdiyse ödemeyi o takvime göre yaparsınız; bir taksit ödenmezse kalanın tamamı istenir (TCK m. 52/4).

Gözaltında ya da tutuklu kaldığım süre adli para cezasından düşülür mü?

Evet. Hüküm kesinleşmeden önce gözaltında veya tutuklu geçirdiğiniz her gün için cezadan 500 TL indirilir (TCK m. 63/1).

Adli para cezasını ödeyince sabıka kaydım silinir mi?

Kayıt adli sicilden çıkar, ama hemen tamamen silinmez. Ödemeyle infaz tamamlanınca mahkûmiyet adli sicil belgenizde görünmez, arşiv kaydına alınır ve kural olarak beş yıl sonra arşivden de silinir.