Terör Suçlarında Denetimli Serbestlik Var mı? 2026 Kuralı

Terör Suçlarında Denetimli Serbestlik Var mı, Neden Uygulanmıyor?

Denetimli serbestlik, 5275 sayılı Kanunun 105/A maddesine göre açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde bulunan hükümlüye tanınır; terör hükümlüsü ise yönetmelik gereği açığa ayrılamaz. Kapı bu ikisinin birleşmesiyle kapanır.

Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği’nin 8/1-ç maddesi, terör ve örgütlü suçlardan hükümlü olanların açık kuruma ayrılamayacağını söyler; yalnız iki istisna tanır. Bunlardan uygulamada önemli olanı, hükümlünün mensup olduğu örgütten ayrıldığının idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilmesidir (m.6/2-ç). Diğer istisna, TCK 221’deki etkin pişmanlık hükümlerinden yararlananlardır; bunlar koşullu salıverilmeye 2 yıldan az kala açığa ayrılabilir (m.6/2-c). Bu iki durumdan biri yoksa açığa ayrılma şartı hiç oluşmaz.

Kanunda açığa ayrılamayanlar için bir kurtarıcı fıkra da vardır, ama terör hükümlüsüne uygulanmaz:

INFAZ 105/A/2: (2) Açık ceza infaz kurumuna ayrılma şartları oluşmasına karşın, iradesi dışındaki bir nedenle açık ceza infaz kurumuna ayrılamayan veya bu nedenle kapalı ceza infaz kurumuna geri gönderilen iyi hâlli hükümlüler, diğer şartları da taşımaları hâlinde, birinci fıkrada düzenlenen infaz usulünden yararlanabilirler.

DİKKAT: Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr/ adresinden alınmaktadır.

Bu fıkra, açığa ayrılma şartları oluştuğu hâlde örneğin yer yokluğu gibi kendi iradesi dışındaki bir nedenle ayrılamayan hükümlüyü korur. Terör hükümlüsünde ise şart hiç oluşmadığı için fıkra işlemez; güncel mevzuat ve hesap aracı bu sonucu esas alır. Denetimli serbestliğin genel işleyişini denetimli serbestlik nedir yazısında, açığa ayrılmanın genel kurallarını açık cezaevine ayrılma şartları yazısında anlattım.

Hangi Suçlar Terör Suçu Sayılır, Örgüt Suçundan Farkı Ne?

Terörle Mücadele Kanunu’nun 3. ve 4. maddelerinde sayılan suçlar terör suçudur; TCK 220’deki suç örgütü suçları ise terör suçu değildir, ama açığa ayrılma yasağı onlara da uygulanır. Ayrım, oranı ve 2020 öncesi suçlardaki imkânı değiştirir.

TMK 3, devletin birliğine karşı suçlar, anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs ve silahlı örgüt (TCK 314) gibi suçları doğrudan terör suçu sayar. TMK 4 ise kasten öldürme, yaralama, yağma veya ateşli silah suçları gibi suçları, bir terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlendiğinde terör suçu kabul eder. Örgüt üyeliği, örgüte yardım ve örgüt propagandası da Terörle Mücadele Kanunu kapsamındadır. Üyeliğin cezasını silahlı terör örgütü üyeliği cezası yazısında, propagandayı terör örgütü propagandası cezası yazısında ele aldım.

Terör amacı taşımayan bir suç örgütü kurmak, yönetmek veya üye olmak (TCK 220) ya da böyle bir örgütün faaliyeti çerçevesinde suç işlemek ise “örgütlü suç”tur. Bu suçlarda oran dörtte üç değil üçte ikidir (107/4); açığa ayrılma yasağı ise aynı yönetmelik hükmüyle bunlara da uygulanır.

Koşullu Salıverilme Oranı Neden Dörtte Üç?

Terör suçlarında koşullu salıverilme oranı TMK 17 gereği dörtte üçtür; 6 yıl ceza alan kişi yaklaşık 4 yıl 6 ay (1643 gün) kurumda kalır. Bu oran 7242 sayılı Kanunla Nisan 2020’de TMK 17’ye açıkça yazıldı; hesap aracı onu suç tarihine bakmaksızın uygular.

TMK 17 bazı hâllerde koşullu salıverilmeyi tamamen kapatır. Tutuklu veya hükümlüyken firar ya da ayaklanma suçundan mahkûm olan kişi de, disiplin cezası olarak üç defa hücre hapsi almış olan kişi de, bu disiplin cezaları kaldırılmış olsa bile koşullu salıverilemez. Terör suçundan verilen hüküm kesinleştikten sonra yeniden terör suçu işleyen de koşullu salıverilmeden yararlanamaz.

Ağırlaştırılmış müebbette en ağır kural geçerlidir:

INFAZ 107/16: (16) 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap, Dördüncü Kısım, “Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar” başlıklı Dördüncü Bölüm, “Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar” başlıklı Beşinci Bölüm, “Milli Savunmaya Karşı Suçlar” başlıklı Altıncı Bölüm altında yer alan suçlardan birinin bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi dolayısıyla ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûmiyet hâlinde, koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz.

Bu kişiler için ceza ölünceye kadar sürer ve hesap aracı bir tarih göstermez. Örgüt kapsamında verilen müebbet hapiste koşullu salıverilme süresi 30 yıl, ağırlaştırılmış müebbet 107/16 dışında kalıyorsa 36 yıldır; ayrıntıları müebbet hapis cezası kaç yıl yatar yazısında hesapladım.

Örgütten Ayrıldığı Tespit Edilirse Ne Olur?

Örgütten ayrıldığı idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilen hükümlü, koşullu salıverilme tarihine 1 yıldan az kala açık kuruma ve denetimli serbestliğe ayrılabilir (Yönetmelik m.6/2-ç ve 105/A). Pratikte açığa ayrılma ile denetimli serbestlik aynı döneme denk gelir.

Cezası yüksek güvenlikli kapalı kurumda infaz edilenlerde ayrıca cezanın üçte birinin bu kurumda iyi hâlli geçirilmesi gerekir (Yönetmelik m.6/1-c). Yargıtay 1. Ceza Dairesi de 13.03.2025 tarihli, 2024/2278 Esas, 2025/2053 Karar sayılı kararında bu şartı aramıştır. Uzun cezalarda üçte bir şartı zaten koşullu salıverilmeden 1 yıl öncesinden önce dolar ve sonucu değiştirmez; kısa cezalarda ise belirleyici olur. Örneğin 2 yıl 1 ay 15 gün ceza alan kişinin koşullu salıverilmesine 1 yıl kala tarih 217. gündür, ama üçte bir şartı 259. günde dolduğu için açığa ve denetimli serbestliğe en erken o gün çıkılabilir.

Tespiti hükümlünün bulunduğu kurumun idare ve gözlem kurulu yapar. Uygulamada kurul, hükümlünün kurumdaki davranışlarına, örgüt mensuplarından ayrı bir koğuşta kalmayı isteyip istemediğine ve örgütün talimatlarına uyup uymadığına bakar; dilekçede bu somut durumların gösterilmesi gerekir. Bu tespit, cezada indirim sağlayan etkin pişmanlıkla aynı şey değildir; o yolu örgüt üyeliğinde etkin pişmanlık yazısında anlattım.

Kurulun olumsuz kararına karşı infaz hâkimliğine şikâyet yolu açıktır; süreyi ve dilekçeyi infaz hâkimliğine şikâyet yazısında bulabilirsiniz.

30 Mart 2020 Öncesi Terör Suçlarında 3 Yıllık Denetimli Serbestlik Var mı?

Hayır, Geçici 6’daki 3 yıllık denetimli serbestlik ve kapalıdan doğrudan çıkış imkânı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçları açıkça dışarıda bırakır. Devletin güvenliğine, anayasal düzene ve millî savunmaya karşı suçlar da istisna listesindedir.

Yargıtay 1. Ceza Dairesi 28.11.2025 tarihli, 2024/7685 Esas, 2025/8371 Karar ve 2024/5583 Esas, 2025/8365 Karar sayılı kararlarında, 30 Mart 2020 ve öncesinde işlenen terör suçlarında kapalı kurumdan doğrudan denetimli serbestliğe ayrılma olmadığını kabul etmiştir. Yani 2018’de işlenen bir terör suçundan 6 yıl alan kişi de 2024’te işlenen suçtan 6 yıl alan kişi gibi yaklaşık 4 yıl 6 ay kapalı kurumda kalır.

Terör kapsamında olmayan suç örgütü (TCK 220) suçlarında sonuç farklıdır. Geçici 6/1 bu suçları istisna saymaz; 30 Mart 2020 ve öncesinde işlenen bir TCK 220 suçunda denetimli serbestlik süresi 3 yıldır ve iyi hâlli hükümlü bundan kapalı kurumdayken de yararlanır. Bu dönemin bütün kurallarını 30 Mart 2020 öncesi suçlarda infaz yazısında anlattım.

11. Yargı Paketi Terör Hükümlülerine Erken Çıkış Getirdi mi?

Hayır, 7571 sayılı Kanunla gelen Geçici 10/6’daki 3 yıl erken açığa ayrılma ve denetimli serbestlik, terör suçlarını ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçları açıkça dışarıda bırakır. Bu yüzden 31 Temmuz 2023 öncesinde işlenmiş olsa bile bir terör suçunda hesap değişmez; düzenlemenin kimleri kapsadığını 11. Yargı Paketi infaz düzenlemesi yazısında anlattım.

18 Ağustos 2026’da yürürlüğe giren 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun ise yalnız PKK/KCK terör örgütüyle bağlantılı suçları kapsar. Kanun, örgütün fiilî varlığına son verdiğinin ve silahlarını teslim ettiğinin tespitine dair Millî Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasına bağlıdır. Bu şart gerçekleşirse kapsamdaki hükümlülerin cezasının infazı toplam cezaya göre 5 veya 10 yıl süreyle ertelenir; örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen suçlardan verilen müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet cezaları kapsam dışıdır. Şart gerçekleşmeden bu kanun kimseye uygulanmaz; güncel durumu af var mı 2026 yazısında takip ediyorum.

Örnek Hesaplar: Terör ve Örgüt Suçlarında Yatar

Aşağıdaki sekiz örneği hesap aracıyla doğruladım; gün sayıları aracın sonucudur, yıl ve ay karşılıkları yaklaşıktır. Gözaltı ve tutukluluk olmadığı, iyi hâl şartının sağlandığı varsayıldı.

Tablonun ilk iki satırı, suç tarihinin terör suçlarında sonucu değiştirmediğini gösterir. Son iki satır ise aynı 6 yıllık cezanın, terör kapsamında olmayan bir örgüt suçunda 2019 tarihli olması hâlinde 1 yıla indiğini gösterir. Silahlı örgüt üyeliğinde 10 ve 15 yıllık cezaların hesabını silahlı örgüt üyeliği yatarı yazısında bulabilirsiniz.

Suçu 18 yaşından önce işleyenlerde kanun oranı üçte iki olarak koyar ve araç bu gençler için çocuk eğitimevinden 1 yıllık denetimli serbestlik hesaplar; ayrıntılar çocuklarda infaz ve yatar hesabı yazısındadır. Ağır hasta hükümlüler için 105/A/3’teki 3 yıllık imkân da açığa ayrılma şartına bağlı olduğundan terör hükümlüsüne kendiliğinden açılmaz; bu kişiler için hastalık nedeniyle infazın ertelenmesi yolu değerlendirilir.

Yaşanmış Olaydan

Geçen yıl bir hükümlünün eşi, eşinin silahlı örgüt üyeliğinden aldığı 7 yıl 6 aylık cezada “denetimli serbestlik bir yıl erken çıkarır” diye hesap yaptığını, ama cezaevinden bunun mümkün olmadığının söylendiğini anlatarak geldi. Suç 2020 sonunda işlenmişti ve aile, 11. Yargı Paketi’nin getirdiği 3 yıllık erken çıkışı da hesaba katmıştı.

Müddetnameyi inceledik. Oran dörtte üçtü ve koşullu salıverilme tarihi, kuruma girişten yaklaşık 5 yıl 7 ay sonrasıydı. Geçici 10/6 terör suçlarını kapsamıyordu; açığa ayrılma için de örgütten ayrıldığının kurulca tespiti gerekiyordu. Hükümlü kurumdaki ilk yılında örgüt mensuplarının kaldığı koğuştan ayrılmayı istemiş, eğitim programlarına katılmış ve disiplin cezası almamıştı. Bu davranışları belgeleyen bir dilekçeyle idare ve gözlem kuruluna başvurduk.

Kurul ilk başvuruyu, beyanın yeni olduğu gerekçesiyle reddetti; sonraki dönem değerlendirmesinde ise örgütten ayrıldığını tespit etti. Bu karar sayesinde hükümlü koşullu salıverilmeye 1 yıl kala, kuruma girişinden yaklaşık 4 yıl 7 ay sonra denetimli serbestliğe ayrıldı. Ders şu: terör suçlarında denetimli serbestlik var mı sorusunun cevabı aile hesabından değil, kurulun kararından ve onu destekleyen somut davranışlardan çıkar.

Kendi dosyanızı iki ihtimalle karşılaştırmak için yatar hesaplama aracını kullanabilirsiniz; tutuklulukta geçen günleri girerseniz tarih kesinleşir.