Silahlı Örgüt Üyeliği Yatarı Ne Kadar? Güncel Hesap
Silahlı örgüt üyeliğinde yatar ne kadar? Koşullu salıverilme oranı, denetimli serbestlik süresi ve 10-15 yıl ceza için örnek hesaplar.
Silahlı örgüt üyeliği yatarı ne kadar sorusu iki katmanlı bir hesapla cevaplanır. Önce mahkemenin verdiği hapis cezasının miktarı belirleniyor, sonra bu cezanın ne kadarının kapalı kurumda geçeceği infaz kurallarına göre hesaplanıyor. Terör kapsamındaki dosyalarda ikinci katman, adi suçlara göre belirgin biçimde ağır işliyor. Bu yüzden aynı yıl sayısını alan iki kişi çok farklı sürelerde tahliye olabiliyor.
Dosyanız Hangisi: Örgüt Üyeliği mi, Yöneticilik mi, Yardım mı
İnfaz hesabına geçmeden önce cezanın kaynağını doğru okumak gerekir. Aynı iddianamede geçen üç kişi, üç ayrı hukuki sıfatla yargılanabilir. Sıfat değiştiği anda ceza aralığı da değişir.
Örgüt üyeliği, hiyerarşik yapıya dahil olmayı, süreklilik ve organik bağ göstermeyi gerektirir. Kanun bu suç için şu aralığı öngörür:
TCK 314/2: (2) Birinci fıkrada tanımlanan örgüte üye olanlara, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası verilir.
Örgütü kuran veya yöneten kişi bakımından TCK 314/1 çok daha yüksek bir aralık öngörür. Hiyerarşiye dahil olmadığı halde örgüte bilerek yardım eden kişi ise TCK 220/7 uyarınca üye gibi cezalandırılır, fakat yardımın niteliğine göre cezada indirim yapılması mümkündür. Uygulamada en çok tartışılan nokta tam burasıdır: müvekkilin eylemi organik bağ mı gösteriyor, yoksa tek seferlik bir yardım mı?
Dikkat: Savunmanızın ilk hedefi yatar hesabı değil, sıfatın kendisi olmalıdır. Üyelikten yardıma dönen bir niteleme, sonuçta yıllarla ölçülen fark yaratır.
Terör Kapsamındaki Dosyalarda İnfaz Neden Daha Ağır İşliyor
Türk hukukunda infaz rejimi tek tip değildir. Kanun koyucu, terör kapsamındaki suçlar için ayrı ve daha katı bir infaz düzeni öngörmüştür. Silahlı örgüt üyeliği de bu gruba girdiği için, adi suçlarda geçerli olan oranlar bu dosyalara uygulanmaz.
Bunun pratikteki karşılığı üç noktada görülür. Koşullu salıverilme oranı daha yüksektir; açık cezaevine ayrılma ve buna bağlı denetimli serbestlik ise örgütten ayrılma tespit edilmedikçe hiç yoktur. Aynı 10 yıl cezayı alan bir hırsızlık hükümlüsüyle bir örgüt üyeliği hükümlüsünün tahliye tarihleri arasında yıllarla ölçülen fark çıkmasının sebebi budur.
Ayrıca infaza ilişkin geçici düzenlemeler zaman zaman değişir ve bu değişiklikler genellikle terör suçlarını kapsam dışında bırakır; 30 Mart 2020 ve öncesindeki suçlara üç yıl tanıyan Geçici 6 terör suçlarını, 7456 sayılı Kanunla gelen, 7571 sayılı Kanunla değiştirilen ve 31 Temmuz 2023 ve öncesindeki suçlarda denetimli serbestliği üç yıl öne çeken Geçici 10/6 ise terör ve örgüt suçlarını açıkça dışlar (terör dışı örgüt suçunda Geçici 6 uygulanır; aşağıda anlattım). Bu yüzden internette okuduğunuz genel infaz hesaplarını kendi dosyanıza uyarlamayın. Hesabı yapan merci, hükmün kesinleştiği yerdeki infaz savcılığıdır.
Somut olayınızı birlikte değerlendirelim
Her dosya kendi ayrıntısında saklıdır; genel bilgi sizin olayınızın yerini tutmaz.
Cezanın Kaçta Kaçı Kurumda Geçiyor
Terör suçlarında koşullu salıverilme için cezanın dörtte üçünün çekilmiş olması aranır. Bu oran, adi suçlarda uygulanan orandan yüksektir ve infazın belkemiğini oluşturur. Hesap, hükmün kesinleşmesiyle başlamaz; tutuklulukta geçen günler de bu dörtte üçlük dilimin içine sayılır.
Şöyle düşünün. Ceza toplamınız bulunur, dörtte üçü hesaplanır ve çıkan süre koşullu salıverilme tarihini verir. Kalan dörtte birlik kısmı, denetim süresi olarak dışarıda geçirirsiniz. Bu süre içinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlerseniz koşullu salıverilme geri alınır ve yeni suçun cezasının iki katı kadar süre, hak ederek tahliye tarihini geçmemek üzere kurumda çektirilir.
Cezaevinde disiplin cezası almış olmak da tabloyu değiştirebilir. İyi hal değerlendirmesi olumsuz sonuçlanırsa koşullu salıverilme ertelenebilir. Bu nedenle infaz dönemi, dosyanın kapandığı değil, ayrı bir dikkat gerektiren dönemin başladığı andır.
İlgili yazı: İnfaz Hesaplama Nasıl Yapılır: Kaç Yıl Yatılır?
Denetimli Serbestlik Kapıyı Ne Kadar Erken Açar
Denetimli serbestlik, koşullu salıverilme tarihinden önceki belli bir süreyi kurum dışında geçirme imkânıdır. Kişi belirlenen günlerde imza verir, kendisine bildirilen programlara katılır, adres değişikliğini bildirir. Yükümlülüklere uymayan kişi kuruma geri alınır.
Terör ve örgüt suçlarında denetimli serbestlik kural olarak uygulanmaz, çünkü 105/A açık kuruma ayrılmaya bağlıdır. Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.8/1-ç’ye göre terör ve örgütlü suçlardan hükümlü olanlar, örgütten ayrıldıkları idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilmedikçe açık kuruma ayrılamaz. Ayrılma tespit edilirse hükümlü koşullu salıverilme tarihine bir yıldan az kala açığa, ardından denetimli serbestliğe geçebilir (m.6/2-ç); yüksek güvenlikli kurumda kalanlarda ayrıca cezanın üçte birinin iyi hâlle geçirilmiş olması aranır (m.6/1-c). TCK 221 etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmış olanlar ise ayrılma tespiti aranmadan, koşullu salıverilmeye iki yıldan az kala açık kuruma ayrılabilir (m.6/2-c, 8/1-ç). 4 Haziran 2025 ve sonrasında işlenen suçlarda ayrıca, koşullu salıverilmeye kadar kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az onda birinin kurumda geçirilmiş olması aranır (İnfaz 105/A/1, 7550 ile; Geçici 11). Eski tarihli suçlara uzatılmış süre tanıyan geçici düzenlemeler terör suçlarına uygulanmaz; 30 Mart 2020 ve öncesindeki terör suçlarında kapalı kurumdan doğrudan denetimli serbestliğe geçiş de Yargıtay uygulamasında kabul edilmez. Size uygulanacak sürenin tam olarak ne olduğunu müddetnamenizden ve infaz savcılığından öğrenin; bu süre mevzuat değişikliklerine göre farklılaşabilir.
Denetimli serbestliğe ayrılmanın bir de idari şartı vardır. Açık cezaevine geçmiş olmak, iyi hal kararı almış olmak ve kurum idare kurulunun olumlu görüşü gerekir. Kapalı kurumda kalmaya devam eden hükümlü, süresi gelse bile bu imkândan yararlanamaz.
Etkin Pişmanlık ve Örgütten Ayrılma Süreyi Nereye Çeker
Etkin pişmanlık, örgüt suçlarında sonucu en sert biçimde değiştiren kurumdur. TCK 221 belli koşullarda hiç ceza verilmemesini, belli koşullarda ise ciddi bir indirim yapılmasını öngörür. Hangi fıkraya girdiğiniz, bilgiyi ne zaman ve nasıl verdiğinize bağlıdır.
Örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suça karışmadan gönüllü olarak ayrıldığını bildiren kişi hakkında TCK 221/2 uyarınca cezaya hükmedilmez. Yakalandıktan sonra pişmanlık gösterip örgütün dağılmasını sağlayacak nitelikte bilgi veren kişi bakımından TCK 221/3 aynı sonucu getirir. Teslim olma ve bilgi verme halinde uygulanacak kural ise şudur:
TCK 221/4: (4) Suç işlemek amacıyla örgüt kuran, yöneten veya örgüte üye olan ya da üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleyen veya örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişinin, gönüllü olarak teslim olup, örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgi vermesi halinde, hakkında örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz. Kişinin bu bilgileri yakalandıktan sonra vermesi halinde, hakkında bu suçtan dolayı verilecek cezada üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır.
Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr adresinden alınmaktadır.
Dikkat: Etkin pişmanlık beyanı, geri alınması çok zor bir beyandır. Verdiğiniz bilgi indirim için yeterli görülmezse hem indirimi alamaz hem de kendi aleyhinize ifade vermiş olursunuz. Bu adımı avukatınızla konuşmadan atmayın.
10 Yıl ve 15 Yıl Ceza Alan Kaç Yıl İçeride Kalır
Somut örnekle bakalım. Kesinleşmiş cezası 10 yıl olan bir hükümlüde dörtte üç oranı uygulandığında koşullu salıverilme tarihi 7 yıl 6 ayın dolduğu gündür. Kalan 2 yıl 6 ay denetim süresi olarak dışarıda geçer.
Cezası 15 yıl olan hükümlüde aynı oran 11 yıl 3 aya karşılık gelir. Örgütten ayrılma tespit edilmedikçe açığa ayrılma ve denetimli serbestlik olmadığından bu sürelerin tamamı cezaevinde geçer; ayrılma tespit edilirse çıkış en fazla bir yıl öne gelir. Terör dışı suç örgütünde (TCK 220) oran üçte ikidir ve aynı açık kurum yasağı geçerlidir; ancak suç 30 Mart 2020 ve öncesinde işlendiyse Geçici 6 ile kapalı kurumdan da üç yıl erken denetimli serbestliğe geçilebilir.
| Durum | Ceza | Koşullu salıverilme için | Denetimli serbestlik | Cezaevinde kalınacak süre |
|---|---|---|---|---|
| Silahlı örgüt üyeliği, örgütten ayrılma tespiti yok (suç tarihi fark etmez) | 10 yıl | 7 yıl 6 ay | yok | 7 yıl 6 ay |
| Silahlı örgüt üyeliği, örgütten ayrılma tespiti yok | 15 yıl | 11 yıl 3 ay | yok | 11 yıl 3 ay |
| Silahlı örgüt üyeliği, örgütten ayrıldığı tespit edildi | 10 yıl | 7 yıl 6 ay | 1 yıl | yaklaşık 6 yıl 6 ay |
| Terör dışı suç örgütü (TCK 220), 30 Mart 2020 sonrası suç | 6 yıl | 4 yıl | yok | 4 yıl |
| Terör dışı suç örgütü (TCK 220), 30 Mart 2020 ve öncesi suç | 6 yıl | 4 yıl | 3 yıl (Geçici 6) | yaklaşık 1 yıl |
Bu rakamlar tek bir hükümden ibaret dosyalar için geçerlidir. Aynı kişi hakkında ayrıca propaganda, silah bulundurma veya örgüt faaliyeti kapsamında işlenmiş başka suçlardan hüküm varsa, cezalar toplanır ve infaz toplam ceza üzerinden yapılır. Birden fazla hükmün olduğu dosyalarda hesabı kabaca kafadan yapmak neredeyse imkânsızdır.
Tutuklulukta Geçen Günler ve Müddetnamede Sık Çıkan Hatalar
Örgüt dosyalarında yargılama uzun sürer ve tutukluluk yılları bulur. Tutukluluğun bir üst sınırı vardır:
CMK 102/2: (2) Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde, tutukluluk süresi en çok iki yıldır. Bu süre, zorunlu hallerde, gerekçesi gösterilerek uzatılabilir; uzatma süresi toplam üç yılı, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlarda beş yılı geçemez.
Tutuklulukta geçen her gün, kesinleşen cezadan mahsup edilir. Ev hapsi biçiminde uygulanan adli kontrol günleri de belli koşullarda mahsuba konu olabilir. Yurt dışında geçen tutukluluk, başka bir dosyadan yatılan süre ya da yakalama sonrası gözaltı günleri müddetnamede sıkça atlanır.
Pratikte en çok gördüğüm hatalar şunlardır:
- Tutuklama tarihinin, gözaltına alınma tarihi yerine sorgu tarihi olarak yazılması
- Ara dönemde tahliye edilip yeniden tutuklanan kişinin ilk tutukluluk döneminin hesaba katılmaması
- Farklı dosyalardan gelen cezaların birleştirilmesinde toplam sürenin yanlış çıkarılması
- Suç tarihi itibarıyla uygulanması gereken infaz rejimi yerine sonraki düzenlemenin uygulanması
Müddetnameyi elinize aldığınızda tarihleri tek tek karşılaştırın. Yanlış gördüğünüz nokta için 5275 sayılı Kanunun 98. maddesi uyarınca infaz hâkimliğinden karar isteyebilirsiniz. Bir günlük hata bile tahliye tarihini kaydırır.
Karar Kesinleşmeden Önce Elinizdeki Son Fırsatlar
Yatar hesabı, hükmün miktarı üzerine kurulur. O yüzden asıl mücadele, hüküm kesinleşmeden verilir. İstinaf ve temyiz aşamaları, cezanın nitelendirmesini değiştirebilecek son fırsattır.
Örgüt dosyalarında delil çoğu zaman dolaylıdır: tanık beyanı, iletişim kayıtları, para hareketleri, sosyal medya paylaşımları. Bu delillerin her biri ayrı ayrı çürütülebilir. Özellikle gizli tanık beyanlarının tek başına mahkûmiyete yetmeyeceği, Yargıtay’ın yerleşik uygulamasında kabul edilir. Beyanın başka delillerle desteklenip desteklenmediğini savunmanızda açıkça tartışmanız gerekir.
Bir diğer kritik nokta, örgüte üyelik ile örgüte yardım arasındaki sınırdır. Süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk ölçütlerini karşılamayan eylemler üyelik sayılmamalıdır. Bu itirazı istinaf aşamasında yazılı ve somut biçimde ortaya koymazsanız, temyizde aynı iddiayı kabul ettirmek çok daha zorlaşır.
Yaşanmış Olaydan
Birkaç yıl önce büroma bir anne geldi. Oğlu sabaha karşı gözaltına alınmış, üç gün sonra silahlı örgüt üyeliğinden tutuklanmıştı. Dosyayı incelediğimde delil olarak üç şey vardı: kapatılmış bir sosyal medya hesabından yapılmış paylaşımlar, bir derneğe yapılmış birkaç küçük para transferi ve iki tanığın “toplantılarda gördük” şeklindeki beyanı. Genç adam hayatında hiç silah tutmamıştı, hiçbir eyleme karışmamıştı.
İlk iş olarak transferlerin dayanağını topladık. Dernek o tarihte kapalı değildi, faaliyet izni vardı ve bağış makbuzları düzenliydi. Sosyal medya paylaşımlarının bilirkişi raporunda hesabın müvekkile ait olduğu kesin biçimde ortaya konulamamıştı; aynı IP’yi kullanan üç kişi vardı. Tanıklardan birinin başka bir dosyada da benzer ifadeler verdiğini tespit ettik ve beyanların birbirini doğrulamadığını duruşmada kelime kelime gösterdik. Tutukluluğun ikinci yılında adli kontrolle tahliye kararı çıktı.
Yerel mahkeme yine de üyelikten mahkûmiyet kurdu. İstinafta, eylemlerin süreklilik ve organik bağ göstermediğini, olsa olsa yardım kapsamında değerlendirilebileceğini savunduk. Nitelendirme yardıma dönüştü, ceza belirgin biçimde düştü ve tutuklulukta geçen süre mahsup edildiğinde infaz edilecek ciddi bir süre kalmadı. Bu dosyada işi çeviren şey yeni bir delil değildi; mevcut delillerin ne anlattığını doğru sıraya koymaktı.
Savunma dilekçesi örneği: Bu suçtan yargılanıyorsanız silahlı örgüt üyeliği davasında savunma dilekçesi örneğini Word, PDF veya UYAP (UDF) olarak indirip dosyanıza göre doldurabilirsiniz.
Tutuklamaya itiraz dilekçesi örneği: Bu suçtan tutuklama kararı verildiyse silahlı örgüt üyeliği dosyasında tutuklamaya itiraz dilekçesi örneğini Word, PDF veya UYAP (UDF) olarak indirip dosyanıza göre doldurabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Silahlı örgüt üyeliğinden 10 yıl ceza alan kişi kaç yıl cezaevinde kalır?
Dörtte üç oranı uygulandığında koşullu salıverilme tarihi 7 yıl 6 ayın dolduğu gündür. Örgütten ayrıldığı idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilmedikçe açık kuruma ve denetimli serbestliğe ayrılamadığı için bu sürenin tamamı cezaevinde geçer; tutuklu geçen günler bundan düşülür.
Silahlı örgüt üyeliğinde koşullu salıverilme oranı neden dörtte üç uygulanıyor?
Kanun, terör kapsamındaki suçlar için adi suçlardan ayrı ve daha katı bir infaz rejimi öngörmüştür. Silahlı örgüt üyeliği bu kapsamda sayıldığı için genel orandan değil, ağırlaştırılmış orandan yararlanır.
Örgüt üyeliği cezasında denetimli serbestlikten yararlanmak mümkün mü?
Kural olarak hayır. Terör ve örgüt suçlarından hükümlü olan kişi, örgütten ayrıldığı idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilmedikçe ya da TCK 221 etkin pişmanlığından yararlanmadıkça açık kuruma ayrılamaz; açık kurum olmadan denetimli serbestlik de olmaz. Ayrılma tespit edilirse koşullu salıverilmeye bir yıldan az kala yararlanılabilir; Geçici 6 ve Geçici 10/6’daki erken yararlanma terör suçlarına uygulanmaz.
Tutuklu geçen süre yatar hesabından düşülür mü?
Evet, tutuklulukta geçen her gün kesinleşen cezadan mahsup edilir. Ev hapsi biçimindeki adli kontrol günleri de belli koşullarda hesaba katılabilir.
Etkin pişmanlıktan yararlanırsam cezam ne kadar düşer?
Bu tamamen hangi aşamada ve ne nitelikte bilgi verdiğinize bağlıdır; kimi hallerde hiç ceza verilmez, kimi hallerde cezada oransal indirim yapılır. Beyanda bulunmadan önce mutlaka avukatınızla konuşun.
Silahlı örgüt üyeliği cezasında hükmün açıklanmasının geri bırakılması veya erteleme uygulanır mı?
Çoğu dosyada uygulanamaz, çünkü üyelik cezası (TCK 314/2) Terörle Mücadele Kanunu m.5 ile yarı oranında artırılır ve bu kurumların 2 yıllık sınırını aşar. Terör suçları için ayrıca bir HAGB veya erteleme yasağı ise yoktur (bu yasağı içeren 3713 m.13 2012’de yürürlükten kaldırıldı). Etkin pişmanlık (TCK 221/4) ve diğer indirimlerle ceza 2 yıl veya altına inerse HAGB ve erteleme tartışılabilir. Bu nedenle savunmanın hedefi nitelendirmenin ve indirimlerin kendisi olmalıdır.
