Tehdit Ediliyorum Ne Yapmalıyım? Delil, Şikâyet, Koruma

Tehdit Ediliyorum Ne Yapmalıyım: İlk Saatlerde Sırasıyla

İlk saatlerde yapacağınız üç iş delili korumak, karşılık vermemek ve şikâyeti kayda geçirmektir. Tehdit eden kişiler çoğu zaman mesajı birkaç dakika sonra siler, hesabını kapatır ya da “şakaydı” diye geri adım atar; o yüzden delili ilk an güvenceye almak gerekir.

Tehdit eden kişiyi engellemeden önce profilini ve numarasını kaydedin. Engelledikten sonra yeni numaradan veya yeni hesaptan yazmaya başlarsa bunları da ayrı ayrı saklayın; bu tekrar, dosyada ısrarın en açık göstergesi olur.

Hangi Söz Tehdit Sayılır, Hangisi Sayılmaz?

Bir sözün tehdit sayılması için size veya bir yakınınıza ileride bir kötülük yapılacağının söylenmesi ve bunun sizi korkutmaya elverişli olması yeterlidir. Failin bu kötülüğü gerçekten yapacak durumda olması, hatta yapmaya niyetli olması gerekmez. TCK 106/1 suçu iki kademede düzenler:

TCK 106/1: (1) Bir başkasını, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden bahisle tehdit eden kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı dokuz aydan az olamaz. Malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından veya sair bir kötülük edeceğinden bahisle tehditte ise, mağdurun şikayeti üzerine, iki aydan altı aya kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur.

DİKKAT: Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr/ adresinden alınmaktadır.

Birinci kademe “seni öldürürüm”, “bacaklarını kırarım”, “çocuğuna bir şey yaparım” gibi canınıza, vücudunuza veya cinsel dokunulmazlığınıza yönelik sözlerdir. İkinci kademede “arabanı yakarım”, “dükkânını başına yıkarım” gibi malvarlığına yönelik sözler ve “seni işinden ettiririm”, “herkese anlatırım” türü sair kötülük tehditleri yer alır. İkinci kademedeki tehdit şikâyete bağlıdır; şikâyet etmezseniz dosya yürümez.

Tehdidin yanında para, mal veya bir şey yapmanız isteniyorsa tablo değişir. Sır veya görüntü açıklamakla tehdit edip yarar istemek şantaj suçudur; canınıza yönelik tehditle para istenmesi ise yağmaya girer ve ağır ceza mahkemesinde görülür. Özel fotoğraf ya da videolarınızla tehdit ediliyorsanız, erişim engeli dahil yapılacakları özel fotoğraflarla şantaj yazısında ayrıca anlattım.

Öfkeyle söylenmiş her ağır söz de tehdit değildir. “Sana gösteririm”, “pişman olursun” gibi belirsiz ifadeler, olayın bütününe göre bazen tehdit, bazen yalnızca kaba bir tartışma sayılır. Hakaret içeren ama gelecekte bir kötülük vaat etmeyen sözler ise hakaret suçunun konusudur ve hakarete uğradığınızda şikâyet farklı kurallara bağlıdır.

Mesaj, Sesli Mesaj ve Telefon Tehdidi Nasıl Delil Olur?

Ekran görüntüsü, sesli mesaj, arama kaydı ve tanık beyanı birlikte sunulduğunda mesajla yapılan tehdit çoğu dosyada kolayca ispatlanır. Savcılık gerekirse operatörden hangi numaranın sizi hangi saatte aradığını gösteren kayıtları da ister.

Ekran görüntüsünde karşı tarafın numarası veya kullanıcı adı, mesajın tarihi ve saati görünmelidir. Yazışmanın yalnızca tehdit içeren kısmını değil, öncesini ve sonrasını da saklayın; savunma tarafı “konuşmanın bağlamı farklıydı” demeye çalışır. Mesajların nasıl delil olacağını ve telefonunuzun incelemeye gönderilip gönderilmeyeceğini WhatsApp mesajlarının delil değeri yazısında ayrıntılı ele aldım.

Telefonda tehdit edildiysem konuşmayı kaydedebilir miyim?

Kendinize yönelen tehdidi o anda kaydetmek, başka türlü delil elde etme imkânınız yoksa uygulamada çoğu dosyada hukuka uygun kabul ediliyor. Önceden tuzak kurarak, karşı tarafı konuşturmak için planlanmış kayıtlar ise tartışmalı hâle gelir. Ayrıntılı ölçütleri ses kaydının delil olup olmadığı yazısında bulabilirsiniz.

Tehdit sahte hesaptan veya gizli numaradan geliyorsa

Kimliği belli olmayan hesap da şikâyet konusu yapılabilir; savcılık platformdan ve operatörden kayıt isteyerek hesabın arkasındaki kişiye ulaşmaya çalışır. Hesabın kullanıcı adını, profil bağlantısını ve varsa ortak arkadaş listesini kaydedin. Bu sürecin nasıl işlediğini sahte hesap sahibinin kimliğinin tespiti yazısında anlattım. Kişinin kendini tanınmayacak hâle koyarak ya da imzasız mektupla tehdit etmesi TCK 106/2’deki ağır hâllerden biridir; sahte hesaptan veya gizli numaradan gelen mesajın bu kapsama girip girmediği ise tartışmalıdır ve olayın özelliğine göre değerlendirilir.

Tehdit Şikâyeti Nereye ve Nasıl Yapılır?

Şikâyetinizi Cumhuriyet başsavcılığına dilekçeyle ya da en yakın polis veya jandarma birimine sözlü olarak yapabilirsiniz. CMK 158 her iki yolu açıkça tanır:

CMK 158/1: (1) Suça ilişkin ihbar veya şikâyet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir.

Dilekçe yazamıyorsanız çekinmeyin; karakolda anlattıklarınız tutanağa geçirilir (CMK 158/5). Kolluk “bu basit bir tartışma” diyerek şikâyetinizi almaktan kaçınırsa doğrudan adliyedeki savcılık bürosuna gidin. Valiliğe, kaymakamlığa veya mahkemeye verdiğiniz dilekçe de ilgili savcılığa gönderilir. Şikâyetinizde şunları açıkça anlatın:

• Tehdidin tarihi, saati ve yeri; yüz yüzeyse olayın nasıl başladığı
• Söylenen veya yazılan sözün kendisi, mümkünse kelimesi kelimesine
• Tehdit edenin adı, adresi, telefonu veya kullanıcı adı; tanımıyorsanız eşkâli
• Silah gösterilip gösterilmediği, yanında başka kişiler olup olmadığı
• Aranızdaki ilişki ve tehdidin hangi anlaşmazlıktan çıktığı
• Elinizdeki deliller ve tanıkların adı
• Daha önce benzer bir olay yaşandıysa tarihi ve önceki şikâyet numarası
• Korkunuzun nedeni ve istediğiniz koruma

Şikâyetten sonra size verilen soruşturma numarasını saklayın. Dosyanın ne aşamada olduğunu bu numarayla öğrenirsiniz; şikâyet ettiğiniz kişi hakkında karar çıktığında karar size tebliğ edilir.

Tehdit Eden Kişi Tutuklanır mı, Size Yaklaşması Nasıl Engellenir?

Temel tehditte tutuklama kararı verilemez, çünkü cezanın üst sınırı 2 yılı aşmaz (CMK 100/4); silahla veya birden fazla kişiyle yapılan tehditte ise tutuklama mümkündür. Tutuklama yasağı olan dosyada bile hâkim adli kontrol (tutuklanmadan, belirli yükümlülüklerle serbest kalma) kararı verebilir.

Ağır hâlleri gösteren fıkra şöyledir:

TCK 106/2: (2) Tehdidin;

• a) Silahla,
• b) Kişinin kendisini tanınmayacak bir hale koyması suretiyle, imzasız mektupla veya özel işaretlerle,
• c) Birden fazla kişi tarafından birlikte,
• d) Var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak, İşlenmesi halinde, fail hakkında iki yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

Adli kontrol kapsamında hâkim, tehdit edenin evinize veya iş yerinize gitmemesine (CMK 109/3-l), silah taşımamasına ve silahını teslim etmesine (CMK 109/3-g) karar verebilir. Bu kararı savcı değil, savcının talebi üzerine sulh ceza hâkimi verir. Şikâyetinizde bu tedbirleri açıkça istemeniz, savcının talebe dönüştürmesini kolaylaştırır.

Ailemden biri veya eski eşim tehdit ediyorsa

Kadınsanız tehdit eden kim olursa olsun; değilseniz tehdit eden eşiniz, eski eşiniz, bir aile bireyiniz ya da sizi tek taraflı olarak takip eden biriyse 6284 sayılı Kanun’a göre koruma kararı isteyebilirsiniz. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amiri tehdit ve hakaret etmeme, evden uzaklaştırma ve konutunuza, okulunuza veya iş yerinize yaklaşmama gibi tedbirleri hemen uygular; hâkim bu kararı 24 saat içinde uygun bulmazsa tedbir kendiliğinden kalkar. Telefonla veya mesajla rahatsız etmeme yasağını ise yalnız aile mahkemesi hâkimi verir. Başvurunun adım adım nasıl yapılacağını koruma kararı nasıl alınır yazısında anlattım.

Acil durumda 112’yi arayın; polis ve jandarma ihbarları 2021’den beri 112 Acil Çağrı Merkezi’nde toplanıyor. Kadınsanız Emniyet’in KADES uygulamasındaki ihbar butonu konumunuzu kolluğa iletir; şiddet ve barınma desteği için 7/24 çalışan ALO 183 hattını da arayabilirsiniz. Tehdit eden aynı kişi sizi mesajlarla, arayarak ya da peşinize düşerek bırakmıyorsa olay ayrıca ısrarlı takip suçudur; bu durumda ısrarlı takip mağdurunun yapacakları da sizin için geçerlidir.

Şikâyetten Sonra Dosyanız Hangi Aşamalardan Geçer?

Şikâyetten sonra savcılık ifadenizi alır, tehdit edeni şüpheli olarak dinler, delilleri toplar ve dosya uzlaştırmaya uygunsa önce uzlaştırmacıya gönderir. Uzlaşma olmazsa savcı ya iddianame düzenler ya da kovuşturmaya yer olmadığına karar verir.

Uzlaştırmacı aradığında ne demelisiniz?

Uzlaştırmacı teklifi size ulaştırdıktan sonra 7 gün içinde cevap vermezseniz teklifi reddetmiş sayılırsınız (CMK 253/4). Kabul etmek zorunda değilsiniz; tehdit ciddiyse ve sürüyorsa reddetmek de bir haktır. Kabul edecekseniz özrün yanında, size bir daha ulaşmama taahhüdünü ve varsa zararınızın ödenmesini yazılı edime bağlatın. Edim hemen yerine getirilirse dosya kapanır, taksitliyse kamu davasının açılması ertelenir; uzlaşma bir kez sonuçsuz kalırsa aynı dosyada tekrarlanmaz. Kararı vermeden önce uzlaşma teklifinin artısını ve eksisini okumanızı öneririm.

Takipsizlik çıkarsa veya dava açılırsa

Savcı kovuşturmaya yer olmadığına karar verirse, kararın size tebliğinden itibaren iki hafta içinde ağır ceza merkezindeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilirsiniz (CMK 173/1); itirazda hangi delilin toplanmadığını tek tek yazın. Bunun nasıl yapıldığını takipsizlik kararına itiraz yazısında anlattım. Dava açılırsa duruşmada katılan olarak yer almanızı öneririm; katılan olmak, duruşmalardan haberdar edilmenizi ve karara karşı kanun yoluna tartışmasız gitmenizi sağlar. Tehdit edene verilebilecek cezaları, HAGB ve erteleme ihtimaliyle birlikte tehdit suçunun cezası yazısında ayrıca hesapladım.

Tehdit Edenden Tazminat İsteyebilir misiniz?

Evet, tehdit nedeniyle uğradığınız manevi zarar ve varsa maddi zarar için ayrıca hukuk mahkemesinde tazminat davası açabilirsiniz; ceza mahkemesi tazminata hükmetmez. Ceza dosyasında verilen mahkûmiyet kararı, hukuk davasında işinizi ciddi biçimde kolaylaştırır.

Türk Borçlar Kanunu’na göre tazminat davası, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde olaydan itibaren on yıl içinde açılmalıdır; fiil daha uzun zamanaşımı olan bir suçsa o süre uygulanır. Uzlaşırsanız, uzlaşma anında bilinmeyen zararlar dışında aynı olay için ayrıca tazminat davası açamazsınız; bu yüzden uzlaşma tutarını buna göre belirleyin. Hangi mahkemeye, ne zaman başvurulacağını ceza davasında tazminatın nasıl isteneceği yazısında ayrıntılı ele aldım.

Tehdit dosyalarında barodan ücretsiz mağdur avukatı kural olarak görevlendirilmez; bu hak cinsel saldırı, ısrarlı takip ve kadına karşı kasten yaralama gibi kanunda sayılan suçlarla sınırlıdır (CMK 234). Mağdur 18 yaşından küçükse ise talep aranmadan avukat görevlendirilir (CMK 234/2).

Yaşanmış Olaydan

Geçen yıl küçük bir işletmesi olan bir müvekkil bana geldi. Dükkânından çıkardığı eski kiracısı ona bir hafta içinde üç sesli mesaj göndermiş, “seni de aileni de bitireceğim, akşam kapında olacağım” demişti. Müvekkil ilk mesajdan sonra öfkeyle karşılık yazmış, sonra korkup bütün yazışmayı silmeyi düşünmüştü. Telefonu elinde, ne yapacağını bilmeden geldi.

Önce hiçbir şeyi silmemesini, karşılık yazmayı da bırakmasını söyledim. Sesli mesajları ve yazışmanın tamamını, onun öfkeli cevabı dahil, yedekledik; dükkândaki çalışanın duyduğu telefon konuşmasını da tanık olarak not ettik. Aynı gün savcılığa dilekçe verdik ve şüphelinin dükkâna ve müvekkilin evine yaklaşmamasına dair adli kontrol talep ettik. Savcının talebiyle sulh ceza hâkimi, şüphelinin bu iki adrese gitmemesine karar verdi.

Dosya uzlaştırmaya gitti, müvekkil teklifi reddetti ve savcılık 106/1’den iddianame düzenledi. Sanık duruşmada mesajları kabul etti, mahkeme alt sınıra yakın bir hapis cezası verip hükmün açıklanmasını geri bıraktı. Müvekkil açısından asıl sonuç, adli kontrol kararından sonra tek bir mesajın daha gelmemesiydi; manevi tazminat davasını ise ayrıca açtık ve dosya sürüyor.