Netice sebebiyle ağırlaşmış suç

Bu yapıda fail belirli bir suçu kasten işler, ama fiil onun istemediği daha ağır ya da başka bir sonuç doğurur. Kanun bu ağır sonuç için daha yüksek bir ceza öngörür. En bilinen örnek, yaralamak isterken ölüme neden olmaktır: failin amacı öldürmek olmadığı için kasten öldürmeden değil, ölümle sonuçlanan kasten yaralamadan yargılanır.

Kanundaki yeri

Genel kural TCK 23’tedir: kişinin kastettiğinden ağır sonuçtan sorumlu tutulabilmesi için o sonuç bakımından en azından taksirle hareket etmiş olması gerekir. Yani ağır sonuç öngörülebilir olmalıdır; kimsenin öngöremeyeceği bir sonuçtan fail sorumlu tutulmaz ve yalnız istediği suçtan ceza alır. Uygulamada en sık karşılaşılan örnek, neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralamayı düzenleyen TCK 87’dir. Yaralama mağdurda yaşamı tehlikeye sokan bir durum, yüzde sabit iz, organ işlevinin zayıflaması ya da kemik kırığı gibi sonuçlar doğurursa ceza artırılır. Yaralama ölümle sonuçlanırsa, 86/1’e giren hâllerde 10 ile 14 yıl, 86/3’teki nitelikli hâllerde 14 ile 18 yıl hapis öngörülür (TCK 87/4).

Uygulamada ne anlama gelir

Dosyanızda “neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama” yazıyorsa, savcılık yaralamanın ağır bir sonuç doğurduğunu adli tıp raporuna dayandırıyordur. Bu yüzden savunmanın merkezinde çoğu zaman rapor bulunur: kırığın derecesi, izin kalıcı olup olmadığı, yaşamı tehlikeye sokan durumun gerçekten oluşup oluşmadığı. Raporda yapılacak bir değişiklik suçun niteliğini, dolayısıyla cezayı ve görevli mahkemeyi değiştirebilir. Ceza aralıklarının tamamı için kasten yaralama suçunun cezası yazısına bakabilirsiniz.

Ağır sonuç doğduğunda dosyanın seyri de değişir. Basit yaralamada uzlaştırmayla kapanabilecek bir olay, ağır netice doğunca şikâyetten vazgeçmenin de sonuç doğurmadığı, resen yürüyen bir davaya dönüşür.

Örnek

Bir trafik tartışmasında araçtan inen kişi karşısındakine yumruk atar; mağdur düşerken başını kaldırım taşına çarpar ve adli tıp raporu yaşamı tehlikeye sokan bir durum oluştuğunu bildirir. Fail bu sonucu istememiştir, ama bir yumruğun karşısındakini düşürüp başını yere çarptırabileceği öngörülebilir bir sonuçtur. Bu yüzden basit yaralamadan değil, neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralamadan yargılanır ve temel ceza bir kat artırılır.

Sık karıştırılan

Netice sebebiyle ağırlaşmış suç ile olası kast farklıdır. Fail ağır sonucun gerçekleşebileceğini öngörüp buna rağmen hareket ettiyse o sonuca yönelik olası kastı vardır ve sonuçtan kasten sorumlu olur; ölüm olası kastla gerçekleştiyse kasten öldürme gündeme gelir. Netice sebebiyle ağırlaşmış suçta ise ağır sonuç fail bakımından yalnız taksir düzeyindedir.