Beraat

Kanun beş beraat nedeni sayar: fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması, suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması, kast veya taksirin bulunmaması, meşru müdafaa gibi bir hukuka uygunluk nedeninin bulunması ve suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması. Son neden uygulamada sık karşılaşılandır: şüphe sanık lehine yorumlanır.

Ayrıntılı rehber: beraat kararının ne demek olduğu ve sonuçları

Bilmeniz gerekenler

• Beraat kararına karşı savcı ve katılan istinaf veya temyiz yoluna gidebilir; karar kesinleşmeden sonuç kesin değildir.
• Beraat eden kişi soruşturma veya kovuşturma sırasında gözaltına alınmış ya da tutuklanmışsa devletten tazminat isteyebilir (CMK m. 141/1-e); yol haksız tutuklama tazminatı yazısında anlatılır.
• Beraat bir mahkûmiyet olmadığından adli sicil kaydı oluşturmaz.
• Kesinleşen beraatten sonra aynı fiil için kural olarak yeniden yargılama yapılamaz.

Sık karıştırılan

Beraat, düşme kararı ve ceza verilmesine yer olmadığı kararıyla karıştırılır. Düşmede mahkeme, şikâyetten vazgeçme veya zamanaşımı gibi bir nedenle suçun işlenip işlenmediğini incelemeden dosyayı kapatır. Ceza verilmesine yer olmadığı kararında ise kusurluluğu kaldıran bir neden ya da etkin pişmanlık gibi bir sebep vardır. Derhal beraat verilebilecek durumda bu kararlar verilemez (CMK m. 223/9).

Sık sorulan sorular

Beraat ile kovuşturmaya yer olmadığı kararı arasındaki fark nedir?

Beraat, dava açılıp yargılama yapıldıktan sonra mahkemenin verdiği karardır. Kovuşturmaya yer olmadığı kararını ise dava açılmadan, soruşturma aşamasında savcı verir; bu durumda hiç yargılama yapılmamış olur.

“Delil yetersizliğinden beraat” ne demek?

Suçun sanık tarafından işlendiğinin şüpheden uzak biçimde ispatlanamadığı anlamına gelir (CMK m. 223/2-e). Hukuki sonucu diğer beraat nedenleriyle aynıdır; sanık suçlu sayılmaz.

Beraat edersem avukatlık ücretimi kim öder?

Avukatla temsil edildiyseniz mahkeme, tarifedeki vekâlet ücretinin Hazineden size ödenmesine karar verir. Yargılama giderleri de, kendi kusurunuzdan doğanlar dışında size yüklenmez (CMK m. 327/1).

Hiç tutuklanmadan beraat eden kişi tazminat alabilir mi?

Yalnız beraat etmiş olmak tazminat için yeterli değildir. Bu yoldaki tazminat, kural olarak yakalanmış, gözaltına alınmış veya tutuklanmış olmaya bağlıdır (CMK m. 141/1-e); ayrıntılar haksız tutuklama tazminatı yazısındadır.