Silahla Tehdit Cezası: TCK 106/2, Bıçak ve Kurusıkı
Silahla tehdit cezası TCK 106/2-a'ya göre 2-7 yıl hapis. Bıçak, kurusıkı, havaya ateş, ruhsatsız silah, uzlaştırma, tutuklama ve HAGB tabloyla.
Silahla tehdit cezası TCK 106/2-a’ya göre 2 yıldan 7 yıla kadar hapistir; temel tehdit gibi şikâyete bağlı değildir, ama temel tehditten farklı olarak uzlaştırma da uygulanmaz. Tabanca kadar bıçak, sopa, kırık şişe, hatta üzerine sürülen bir araç da kanuna göre silah sayılabilir. Silahı mağdura göstermek ya da yöneltmek, ağzınızdan tek bir tehdit sözü çıkmasa bile bu suçu oluşturabilir. Dava mağdurun vazgeçmesiyle bitmediği için dosyanın ilk haftası savunmanın yönünü belirler. Aşağıda hangi aletin silah sayıldığını, kurusıkı ve havaya ateş dosyalarının farkını, ruhsatsız silahın ikinci davasını ve cezaevine girmeden bitme ihtimallerini anlatıyorum.
Silahla Tehdit Cezası Ne Kadar? Hâllere Göre Tablo
Silahla tehdit cezası 2 yıldan 7 yıla kadar hapistir; hâkim bu aralıkta silahın türünü, kaç kişinin tehdit edildiğini ve olayın nasıl çıktığını değerlendirerek temel cezayı belirler. Temel tehdidin cezası 6 aydan 2 yıla kadar olduğu için silah, cezayı yaklaşık üç kat ağırlaştırır.
Kanun, ağırlaştırıcı dört hâli tek fıkrada toplar:
TCK 106/2: (2) Tehdidin;
- a) Silahla,
- b) Kişinin kendisini tanınmayacak bir hale koyması suretiyle, imzasız mektupla veya özel işaretlerle,
- c) Birden fazla kişi tarafından birlikte,
- d) Var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak, İşlenmesi halinde, fail hakkında iki yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr/ adresinden alınmaktadır.
Bentlerden birden fazlası birlikte gerçekleşirse, örneğin üç kişi birlikte bıçak göstererek tehdit ederse, ceza aralığı yine 2-7 yıldır. Ama hâkim bu durumu temel cezayı alt sınırdan uzaklaştırma sebebi olarak kullanır. Temel tehdidin cezasını, mesaj ve telefonla tehditleri ve indirim sebeplerini tehdit suçu cezası ne kadar yazısında anlattım.
| Durum | Dayanak | Ceza | Şikâyet ve uzlaştırma |
|---|---|---|---|
| Hayata veya vücuda yönelik temel tehdit | TCK 106/1, 1. cümle | 6 ay – 2 yıl hapis (kadına karşı alt sınır 9 ay) | Şikâyet aranmaz; uzlaştırma var |
| Silah gösterilerek veya yöneltilerek tehdit | TCK 106/2-a | 2 – 7 yıl hapis | Şikâyet aranmaz; uzlaştırma yok |
| Tehdit amacıyla havaya ateş | TCK 106/2-a ve 170/1-c, TCK 44 | Daha ağır olan 106/2-a’dan tek ceza | Şikâyet aranmaz; uzlaştırma yok |
| Silah ruhsatsızsa | 6136 sayılı Kanun 13 | Taşımada 2 – 4 yıl, ev veya işyerinde tek silahta 1 – 3 yıl hapis ve adli para cezası; tehdit cezasına ayrıca eklenir | Ayrı suç |
| Tehdit amacıyla yaralama | TCK 106/3, 86/3-e | Yaralamadan ayrıca ceza; silahla yaralamada ceza yarı oranında artar | 86/3’te şikâyet aranmaz |
| Aynı fiille birden fazla kişiye tehdit | TCK 43/2 | Tek ceza, zincirleme suç artırımıyla | Değişmez |
Kanuna Göre Silah Ne Demek: Tabanca, Bıçak, Sopa, Araç
Kanuna göre silah yalnız tabanca değildir; TCK 6/1-f ateşli silahları, patlayıcıları, saldırı için yapılmış bıçak ve benzeri aletleri ve fiilen saldırıda kullanılmaya elverişli her şeyi silah sayar. Tanım şöyledir:
TCK 6/1-f: Silah deyiminden; 1. Ateşli silahlar, 2. Patlayıcı maddeler, 3. Saldırı ve savunmada kullanılmak üzere yapılmış her türlü kesici, delici veya bereleyici alet, 4. Saldırı ve savunma amacıyla yapılmış olmasa bile fiilen saldırı ve savunmada kullanılmaya elverişli diğer şeyler, 5. Yakıcı, aşındırıcı, yaralayıcı, boğucu, zehirleyici, sürekli hastalığa yol açıcı nükleer, radyoaktif, kimyasal, biyolojik maddeler,
Bu tanımın dördüncü bendi, dosyaların çoğunu belirler. Mutfak bıçağı, tornavida, beyzbol sopası, demir çubuk, kırık bardak ve taş, saldırı için üretilmemiş olsa da o anda saldırıya elverişli biçimde kullanıldıysa silah sayılır. Uygulamada üzerine sürülen bir otomobilin de bu bentten silah kabul edildiği dosyalar vardır. Hangi bıçağı taşımanın tek başına suç olduğunu bıçak taşımak suç mu yazısında ayrıca anlattım.
Silah kavramında belirleyici olan aletin adı değil, olay anındaki kullanılış biçimidir. Bu yüzden “elimde sadece anahtarlık vardı” ya da “telefonu sallıyordum” savunması, aletin gerçekten saldırıya elverişli olup olmadığına göre tartışılır.
Somut olayınızı birlikte değerlendirelim
Her dosya kendi ayrıntısında saklıdır; genel bilgi sizin olayınızın yerini tutmaz.
Silahı Göstermek Yeter mi, Söz Gerekir mi?
Silahı mağdura göstermek veya yöneltmek silahla tehdit için yeterlidir; tehdit sözü söylenmesi şart değildir. Yargıtay, tartışma sırasında elindeki bıçağı mağdura gösteren ama tek söz söylemeyen kişinin eyleminin silahla tehdit olduğunu, “söz yoktu” gerekçesiyle verilen düşme kararını bozarak açıkça kabul ediyor.
Tersi de önemlidir. Silah hiç görünmeden, yalnız telefonda ya da mesajla “silahım var, gelir vururum” denmesi, uygulamada çoğunlukla temel tehdit olarak değerlendirilir; çünkü kanunun aradığı, tehdidin silahla işlenmesidir. Belinizde taşıdığınız silahın ceketiniz açılınca görünmesi ise kendi başına tehdit değildir; mağdura bilerek gösterilip gösterilmediği tanık anlatımlarıyla tartışılır.
Dikkat: Kavga sırasında “kendimi korumak için bıçağı çıkardım” demek, silahı gösterdiğinizi kabul etmek anlamına gelir. Savunma meşru savunma ya da haksız tahrik üzerine kurulacaksa bu cümleyi ilk ifadede, olayın tamamını anlatmadan söylemeyin; meşru müdafaa şartları dar yorumlanır.
Kurusıkı, Gaz Tabancası ve Oyuncak Silahla Tehdit
Kurusıkı tabanca da silah sayılabilir, ama mağdur onun kurusıkı olduğunu biliyorsa Yargıtay silahla tehdidin korkutucu etkisinin bulunmadığını kabul edebiliyor. Bu ayrım cezayı 2-7 yıl aralığından 6 ay-2 yıl aralığına indirebilir ve dosyayı uzlaştırma kapsamına sokabilir.
Yargıtay, kayınbiraderlerini kurusıkı tabancayla havaya ateş ederek tehdit eden kişinin dosyasında, mağdurların tabancanın kurusıkı olduğunu bilip bilmediğinin sorulması gerektiğini, biliyorlarsa eylemin temel tehdit sayılacağını belirterek mahkûmiyeti bozdu. Mağdur bilmiyorsa, yani tabancayı gerçek sanıyorsa, silahın korkutucu etkisi tamdır ve 106/2-a uygulanır.
Gaz tabancası ve kurusıkı, sonradan gerçek mermi atacak biçimde değiştirilmişse ateşli silah kabul edilir ve 6136 sayılı Kanun da gündeme gelir. Kurusıkı tabanca bulundurmanın kendi kuralları için kurusıkı tabanca bulundurmak suç mu yazısına bakın. Oyuncak tabanca dosyalarında da aynı soru sorulur: mağdur onu gerçek silah sandı mı, yoksa oyuncak olduğu açıkça belli miydi?
Havaya veya Araca Ateş Ederek Tehdit: Hangi Suçtan Ceza?
Tehdit amacıyla havaya ateş etmek tek fiil sayılır ve TCK 44’e göre daha ağır olan silahla tehditten tek ceza verilir; genel güvenliği tehlikeye sokmaktan ayrıca mahkûmiyet kurulmaz. Yargıtay, evin önüne gidip havaya ateş ederek iki kişiyi tehdit eden sanığa hem silahla tehdit hem genel güvenliği kasten tehlikeye sokmaktan ayrı ayrı ceza verilmesini bozdu.
Aynı kararda ikinci bir hata da düzeltildi: aynı anda iki kişiyi tehdit eden sanığa mağdur sayısı kadar ayrı ceza verilmiş, Yargıtay ise tek hüküm kurulup TCK 43/2’deki artırımın uygulanması gerektiğini söyledi. Tehdit amacıyla park hâlindeki bir araca ateş edildiğinde de silahla tehdit ile genel güvenliği tehlikeye sokma arasında tek ceza verilir; ama araç zarar gördüyse mala zarar vermeden ayrıca ceza verilir (TCK 106/3).
Bir tehdit kastı yoksa, örneğin düğünde ya da asker uğurlamada havaya ateş edildiyse, suç yalnız genel güvenliği kasten tehlikeye sokmaktır (TCK 170/1-c): 1 yıldan 5 yıla kadar hapis, ses ve gaz fişeği atabilen silahta 6 aydan 3 yıla kadar. Bu dosyaların ayrıntısı havaya ateş etme cezası yazısındadır.
Ruhsatsız Silahla Tehdit: Neden İki Dava Açılır?
Ruhsatsız silahla tehdit edilmişse tehdit ve ruhsatsız silah iki ayrı suçtur ve iki ayrı ceza verilir. 6136 sayılı Kanun 13/1’e göre ruhsatsız ateşli silah taşımak 2 yıldan 4 yıla kadar hapis ve 100 günden 500 güne kadar adli para cezası gerektirir. Silah yalnız evde ya da işyerinde bulunduruluyorsa ve tek silahsa ceza 1 yıldan 3 yıla kadardır (13/3).
Silaha her iki durumda da el konulur ve kasıtlı bir suçta kullanıldığı için müsadere edilir (TCK 54/1). Ruhsatlı silahla tehdit edilmişse silah yine müsadere edilebilir; ruhsatın akıbeti için silah ruhsatına engel suçlar yazısına bakın. Ruhsatsız silah suçunun savunmasını ve ceza hesabını ruhsatsız silah bulundurma cezası yazısında ayrıntılı anlattım.
Tehdit sırasında silah ateşlenip biri yaralandıysa tablo değişir. Tehdit amacıyla işlenen yaralama için ayrıca ceza verilir (TCK 106/3) ve silahla yaralamada ceza yarı oranında artar, şikâyet de aranmaz (TCK 86/3-e). Bu ihtimali silahla yaralama cezası yazısında anlattım.
Şikâyetten Vazgeçme, Tutuklama ve HAGB: Dosya Nasıl İlerler?
Silahla tehdit şikâyete bağlı olmadığı için mağdur vazgeçse de dava devam eder; savcı soruşturmayı kendiliğinden yürütür. Uzlaştırma da yoktur: CMK 253/1-b yalnız TCK 106’nın birinci fıkrasını uzlaştırma kapsamına alır. Mağdurun barıştığını gösteren dilekçe yine de işe yarar; hâkim temel cezayı, takdiri indirimi ve HAGB değerlendirmesini yaparken bunu dikkate alır.
Dava asliye ceza mahkemesinde görülür. Üst sınır 7 yıl olduğu için dava zamanaşımı 15 yıldır (TCK 66/1-d). Tutuklama yasağı (CMK 100/4) bu suç için geçerli değildir ve silahla tehdit dosyalarında, özellikle ruhsatsız silah ve aile içi olaylarda, tutuklama ya da adli kontrol sık görülür; adli kontrol olarak silah bulundurmama ve mağdurla iletişim yasağı da gelebilir.
Hapse girmeden bitme ihtimali, sonuç cezaya bağlıdır. Alt sınırdan 2 yıl verilip iyi hal indirimi uygulanırsa ceza 1 yıl 8 aya düşer ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması ya da erteleme gündeme gelir. Mağdurun haksız bir davranışı öfkenize yol açtıysa haksız tahrik indirimi cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarını düşürebilir (TCK 29/1); ceza 1 yıl veya daha aza inerse adli para cezasına çevrilmesi de tartışılabilir. Memur veya kamu görevlisiyseniz mahkûmiyetin işinize etkisini memuriyete engel suçlar yazısında anlattım.
Yaşanmış Olaydan
Bir otoparkta yer kavgası sonrası hakkında silahla tehdit soruşturması başlatılan bir müvekkilim aradı. Karşı taraf, kendisine tabanca doğrulttuğunu söylüyordu; müvekkilim ise aracının torpidosunda kurusıkı bir tabanca bulunduğunu, onu yalnız eline aldığını, kimseye doğrultmadığını anlatıyordu. Kolluk tabancaya el koymuş, ifade için savcılığa sevk etmişti.
İfadede olayın başlangıcını, karşı tarafın önce aracına tekme attığını ve bunu gösteren otopark kamerasını anlattık. Kamera kaydında tabancanın kısa bir an mağdura doğru tutulduğu görülüyordu; bu yüzden “doğrultmadım” savunmasını sürdürmedik. Bunun yerine iki şey üzerinde durduk: mağdurun kendi ifadesinde “oyuncak mı kurusıkı mı anlamadım, ama gerçek değildi galiba” demesi ve kurusıkının ateşli silaha dönüştürülmediğini gösteren kriminal rapor.
Mahkeme, mağdurun silahın gerçek olmadığını fark ettiğini kabul ederek eylemi silahla tehdit değil temel tehdit saydı ve haksız tahrik indirimi uyguladı. Dosya bu aşamada uzlaştırmaya gönderildi, ama mağdur uzlaşmayı kabul etmedi. Sonuçta kısa süreli bir hapis cezası verildi ve hükmün açıklanması geri bırakıldı; kurusıkı tabanca ise müsadere edildi.
Yargıtay Kararları
Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 09.02.2021 tarihli, 2017/22129 E., 2021/3906 K.
Tartışma sırasında elindeki bıçağı mağdura gösteren ama tehdit içeren bir söz söylemeyen sanık için ilk derece mahkemesi, eylemi şikâyete bağlı sair kötülük tehdidi (TCK 106/1, 2. cümle) sayıp düşme kararı vermişti. Savcının temyizi üzerine Yargıtay, istikrar kazanmış içtihadına göre silahın mağdura gösterilmesinin veya yöneltilmesinin silahla tehdit için yeterli olduğunu, tehdit sözünün ayrıca söylenmesinin şart olmadığını belirterek kararı bozdu. Bıçak göstermek tek başına 106/2-a kapsamına girer; bu suçta şikâyet aranmadığı için düşme kararı da verilemez.
… Dairemizin istikrar kazanmış içtihatlarında silahla tehdit suçunun oluşması için silahın mağdura yöneltilmesi veya gösterilmesinin yeterli olduğu ve belirtilen hareketle birlikte tehdit sözlerinin söylenmesinin de zorunlu olmadığı kabul edilmektedir. …
Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 08.02.2016 tarihli, 2013/34013 E., 2016/1945 K.
Sanık, iki kişinin birlikte oturduğu evin önüne gidip havaya ateş etmiş ve onları öldürmekle tehdit etmişti; mahkeme silahla tehdit, genel güvenliği kasten tehlikeye sokma ve 6136 sayılı Kanun’a aykırılıktan ayrı ayrı mahkûmiyet kurdu, tehditten de mağdur sayısı kadar ceza verdi. Yargıtay, tehdit amacıyla havaya ateş etmenin tek fiil olduğunu ve TCK 44 gereği yalnız daha ağır olan silahla tehditten ceza verilmesi gerektiğini belirtti; iki mağdur için tek hüküm kurulup TCK 43/2’nin uygulanması gerektiğini de ekledi. Kararda ayrıca gaz tabancasının ateşli silah niteliğinin üretici bilgisiyle araştırılması, sanığın cezai ehliyetine ilişkin çelişkili raporların Adli Tıp Genel Kurulunca giderilmesi, HAGB’nin kanuni olmayan “zarar giderilmedi” gerekçesiyle reddedilmemesi ve hak yoksunluklarının düzeltilmesi istendi; hüküm bu sebeplerle bozuldu.
… sanığın tehdit amacıyla havaya ateş etmesi şeklinde gerçekleşen eyleminin hukuki anlamda tek fiil olduğu ve tek fiil ile hem silahlı tehdit hem de genel güvenliği kasten tehlikeye sokma suçlarının oluştuğu gözetilerek, TCK’nın 44. maddesi gereğince daha ağır cezayı gerektiren TCK’nın 106/2-a maddesinde tanımlanan silahlı tehdit suçundan cezalandırılması ile yetinilmesi gerekirken, ayrıca aynı Kanunun 170/1-c maddesinde tanımlanan suçtan da mahkumiyet kararı verilmesi, …
Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 06.03.2019 tarihli, 2014/44696 E., 2019/3783 K.
Sanık, üzerine yürüyen kayınbiraderlerine karşı kurusıkı tabancayla havaya ateş etmiş ve silahla tehditten mahkûm edilmişti. Yargıtay hükmü üç sebeple bozdu: olayın çıkış sebebi nedeniyle haksız tahrik veya meşru müdafaanın değerlendirilmemesi; mağdurlara tabancanın kurusıkı olduğunu bilip bilmedikleri sorulmadan 106/2-a uygulanması, oysa biliyorlarsa silahın korkutucu etkisi bulunmadığından eylemin temel tehdit sayılacağı; ve temel tehdit kabul edilirse uzlaştırma işleminin yapılması gerekliliği. Kurusıkı dosyalarında mağdurun algısı sonucu doğrudan değiştirir.
… Mağdurlar … ve …’in, enişteleri olan sanığın kendilerini tehdit amacıyla havaya ateş ettiği tabancanın kuru sıkı olduğunu bilip bilmedikleri sorularak, bilmeleri halinde eylemde TCK’nın 106/2-a maddesinde öngörülen silahla korkutuculuk özelliğinin bulunmadığı gözetilmeden, sanık hakkında TCK’nın 106/1.1 madde ve fıkrası yerine, aynı Kanun’un 106/2-a madde ve fıkrasından hüküm kurulması, …
İstinaf dilekçesi örneği: Tehdit kararına itiraz edecekseniz tehdit kararına istinaf dilekçesi örneğini Word, PDF veya UYAP (UDF) olarak indirip dosyanıza göre doldurabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Bıçakla tehdidin cezası ne kadar?
Bıçak TCK 6/1-f’ye göre silah olduğu için bıçakla tehdit de 106/2-a kapsamındadır ve 2 yıldan 7 yıla kadar hapis gerektirir. Bıçağı göstermek, söz söylenmese bile yeterli sayılır.
Silahla tehdit suçunda şikâyetten vazgeçilirse dava düşer mi?
Hayır; silahla tehdit şikâyete bağlı olmadığı için vazgeçme davayı düşürmez. Mağdurun vazgeçmesi ceza belirlenirken lehinize değerlendirilebilir.
Silahla tehditte uzlaştırma var mı?
Hayır; CMK 253 yalnız TCK 106’nın birinci fıkrasını uzlaştırma kapsamına alır. Eylem temel tehdit sayılırsa, örneğin kurusıkı olduğu bilinen bir silahla, uzlaştırma yeniden gündeme gelir.
Silahla tehdit suçundan tutuklanır mıyım?
Tutuklanabilirsiniz; üst sınır 2 yılı aştığı için tutuklama yasağı uygulanmaz. Uygulamada adli sicili temiz, olayın çıkışında haklı sebebi olan kişilerde çoğunlukla adli kontrol tercih edilir.
Silahla tehdit suçunun zamanaşımı ne kadar?
Dava zamanaşımı 15 yıldır (TCK 66/1-d); suç şikâyete bağlı olmadığı için 6 aylık şikâyet süresi de uygulanmaz.
Silahla tehdit edildim, ne yapmalıyım?
Hemen 112’yi arayın ya da en yakın karakola gidin; tanıkların adını, kamera olan yerleri ve mesajları not edin. Adımları tehdit ediliyorum ne yapmalıyım yazısında sıraladım.
