Uyuşturucu Ticareti Davasında Savunma Dilekçesi Örneği
Uyuşturucu ticareti davasında savunma dilekçesi: TCK 188 ve 191 nitelendirmesi, arama ve dinleme itirazı, 192 indirimi; indirilebilir örnek ve tablo.
Uyuşturucu ticareti davasında savunma dilekçesi, savcı esas hakkındaki mütalaasında TCK 188/3’ten ceza istedikten sonra sanığın ya da müdafiinin ağır ceza mahkemesine sunduğu yazılı cevaptır. Bu davalarda istenen ceza on yıldan başladığı için dilekçenin asıl işi, savcının “ticaret” sonucuna hangi delillerle vardığını tek tek sökmek ve beraat çıkmazsa kullanmak için bulundurmaya (TCK 191) nitelendirme talebini dosyaya koymaktır. Aşağıdaki örnek, bu suça özgü savunma hatlarını seçmeli paragraflar hâlinde verir; dosyanıza uymayanı silip kalanı kendi bilgilerinizle doldurursunuz.
Dilekçe Örneği
[İL] [NO]. AĞIR CEZA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA
DOSYA (ESAS) NO: [Yıl/Sıra]
SANIK: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: [………..], Adres: [………..] [tutukluysa: Halen [kurum adı] Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu]
[varsa: MÜDAFİİ: Av. Ad Soyad]
SUÇ: Uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti (TCK m.188/3 [mütalaada varsa: 188/4-a, 188/4-b, 188/5])
MÜTALAA: Cumhuriyet savcısının [gg.aa.2026] tarihli oturumda [sözlü / yazılı] açıkladığı esas hakkındaki mütalaa
KONU: Esas hakkındaki mütalaaya karşı savunmalarımızın, hukuka aykırı delillere ilişkin itirazlarımızın, delil taleplerimizin ve terditli hüküm taleplerimizin sunulmasıdır.
AÇIKLAMALAR:
1. Mütalaanın özeti: Cumhuriyet savcısı, [gg.aa.20..] tarihinde [konutta / araçta / üst aramasında] ele geçirilen [madde türü] nedeniyle sanığın TCK 188/3 [ve 188/4-a / 188/4-b / 188/5] uyarınca cezalandırılmasını istemiştir. Mütalaa; [ele geçen miktar], [paketleme biçimi], [hassas terazi / nakit para], [iletişim kayıtları] ve [tanık ya da alıcı beyanı] olmak üzere [sayı] delile dayanmaktadır. Aşağıda bu delillerin her birinin neyi ispat ettiği, neyi ispat etmediği ayrı ayrı tartışılmıştır. [Mütalaada iddianamede bulunmayan bir nitelikli hâl ileri sürüldüyse: Bu nitelendirme için CMK 226/1 uyarınca ek savunma hakkı tanınmasını ve CMK 226/3 uyarınca süre verilmesini talep ediyoruz.]
2. Suçun konusu, maddenin niteliği ve miktarı: TCK 188/3’ün ilk unsuru, ele geçen maddenin uyuşturucu veya uyarıcı madde olmasıdır. Bu unsur ancak laboratuvarda yapılan kimyasal analizle kesinleşir; olay yerinde yapılan saha testi yalnız bir şüphe aracıdır. Dosyadaki [gg.aa.20..] tarihli [Adli Tıp Kurumu / kriminal laboratuvar] raporunda [net … gram], [… paket] tespit edilmiştir. [Raporda eksiklik varsa: Rapor ambalajlı brüt ağırlığı vermekte / her paketin ayrı ağırlığını göstermemekte / tartımın kimin huzurunda yapıldığını belirtmemektedir.] Bu nedenle ticaret iddiasının temelini oluşturan miktar güvenilir biçimde belirlenmemiştir. El koyma tutanağı, mühür numaraları ve laboratuvara teslim tutanağı arasındaki zincir [şu noktada kopuktur: …]; ele geçen madde ile incelenen maddenin aynı olduğu şüpheye açıktır.
3. Hareket unsuru ve ticaret amacı: TCK 188/3’te sayılan satın alma, kabul etme ve bulundurma fiilleri, kullanmak amacıyla yapıldığında TCK 191/1’in konusudur. İki madde arasındaki fark, maddenin kimin için ve hangi amaçla elde tutulduğudur ve bu amacı ispat yükü iddia makamındadır. Dosyada sanığın bir başkasına madde sattığını, satışa arz ettiğini ya da verdiğini gösteren [tespit edilmiş alıcı, para transferi, satış konuşması, kamera görüntüsü] bulunmamaktadır. Mütalaada ticaret amacı yalnız [miktar / paketleme / terazi] üzerinden çıkarılmıştır. Bu bir çıkarımdır, ispat değildir; şüpheden sanık yararlanır.
4. Manevi unsur: Suç ancak kastla işlenebilir; kast, kanuni tanımdaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir (TCK 21/1). [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: madde sanığın tek başına kullanmadığı bir yerde bulunduysa] Madde, [aile üyelerinin de kullandığı araçta / birden fazla kişinin yaşadığı evde / başkasına ait çantada] ele geçmiştir. Paketler ve terazi üzerinde sanığa ait parmak izi ya da DNA tespit edilmemiş, bu yönde inceleme dahi yapılmamıştır. Sanığın maddenin varlığından haberdar olduğu ispatlanamamıştır.
5. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: sanık kullanıcıysa] Kişisel kullanım ve TCK 191’e nitelendirme: Sanık [süre]dır [madde türü] kullanmaktadır; bu durum [gg.aa.20..] tarihli [hastane / bağımlılık tedavi merkezi] kaydı ile [idrar / kan / saç] analizi sonucuyla desteklenmektedir. Ele geçen [miktar], sanığın açıkladığı [günlük kullanım miktarı] dikkate alındığında yaklaşık [gün / hafta] ihtiyacına karşılık gelmektedir. Yargıtay’ın yerleşik uygulamasında kişisel kullanım sınırı; failin kullanıcı olup olmadığı, kullanım sıklığı, ele geçen miktar ve maddenin ele geçiriliş biçimi birlikte değerlendirilerek belirlenir, yalnız grama bakılarak ticaret kabul edilmez. [varsa emsal karar künyesi]
6. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: paketleme, terazi ve para] Satışa hazırlık göstergeleri: Ele geçen madde [tek parça / farklı büyüklükte … parça] hâlindedir; satışa hazır, birbirine yakın gramajlı paketleme yoktur. Boş poşet, kilitli torba, kesici alet gibi satış malzemesi bulunmamıştır. Hassas terazi [ele geçmemiştir / üzerinde madde kalıntısı incelemesi yapılmamıştır / sanık tarafından satın aldığı maddeyi kontrol etmek için kullanılmıştır]. Ele geçen [tutar] TL nakit [maaş / kira / ticari kazanç] kaynaklıdır ve [banka dökümü / bordro] ile açıklanmıştır.
7. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: iletişim kayıtları] İletişim tespitinin hukuka uygunluğu ve içeriği: Mütalaaya esas alınan [dinleme kayıtları / HTS kaydı / mesajlar] için CMK 135’in aradığı şartlar dosyada gösterilmemiştir: [hâkim kararı yoktur / Cumhuriyet savcısının kararı derhâl hâkim onayına sunulmamış ya da yirmi dört saat içinde hâkimce onaylanmamıştır / kayıt, karar süresi dolduktan sonra yapılmıştır / kararda sanığın hattı yer almamaktadır]. Hukuka aykırı elde edilen delil hükme esas alınamaz (CMK 206/2-a, 217/2). Kayıtlar hukuka uygun sayılsa bile görüşmelerde [madde adı, miktar, fiyat] geçmemektedir; kolluğun “şifreli konuşma” yorumu bir değerlendirmeden ibarettir ve tek başına delil değildir. Kayıttaki sesin sanığa ait olduğu ses incelemesiyle tespit edilmemiştir. Sanığın telefonu üzerindeki inceleme için CMK 134 uyarınca [karar alınmamıştır / imaj ve hash değeri alınmamıştır].
8. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: arama] Aramanın hukuka aykırılığı: Madde [konutta / işyerinde / araçta / üst aramasında] ele geçmiştir. Konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama ancak hâkim kararıyla veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle yapılabilir (CMK 119/1). Dosyada [karar ya da yazılı emir yoktur / emir sözlüdür / konut kolluk amirinin emriyle aranmıştır]. Cumhuriyet savcısı hazır olmadan yapılan konut aramasında ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişi bulundurulmamıştır (CMK 119/4). [Araç ya da üst araması önleme araması kararına dayandırıldıysa: Arama, kararın kapsadığı yer ve saat dışında yapılmıştır.] Bu aramada ele geçen madde ve ona bağlı deliller hükme esas alınamaz.
9. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: muhbir, gizli soruşturmacı, alıcı beyanı] Beyan delilinin değeri: Soruşturma [kimliği belirsiz bir ihbara / gizli soruşturmacı faaliyetine] dayanmaktadır. İhbar bir başlangıç bilgisidir; ihbarda bulunan duruşmada dinlenmedikçe ve beyanı başka delillerle doğrulanmadıkça mahkûmiyete esas alınamaz. Gizli soruşturmacı görevlendirmesi için CMK 139/1 uyarınca gereken hâkim kararı [bulunmamaktadır / dosyaya sunulmamıştır]. Sanıktan madde aldığını söyleyen [tanığın sıfatı], kendi dosyasında TCK 192’deki indirimden yararlanma beklentisiyle konuşmuştur. Bu beyan, [gg.aa.20..] tarihli ilk ifadesiyle [miktar / tarih / yer] bakımından çelişmekte ve hiçbir nesnel delille desteklenmemektedir.
10. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: kolluk ifadesi] Müdafisiz alınan ifade: Sanığın [gg.aa.20..] tarihli kolluk ifadesi müdafi hazır bulunmadan alınmış ve sanık bu ifadeyi hâkim önünde doğrulamamıştır. CMK 148/4 uyarınca bu ifade hükme esas alınamaz.
11. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: nitelikli hâller] TCK 188/4 ve 188/5 artırımları: 188/4-a artırımı yalnız kanunda sayılan maddeler için uygulanır; ele geçen [esrar / …] bu sayımda yer almamaktadır ya da raporda maddenin hangi türev olduğu belirlenmemiştir. 188/4-b artırımı, fiilin okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi binaların sınırına iki yüz metreden yakın umumi veya umuma açık bir yerde işlenmesini arar; dosyada mesafe [hiç ölçülmemiştir / krokiden tahmin edilmiştir / binanın sınırı yerine başka bir noktadan ölçülmüştür] ve olay yerinin [özel konut / kapalı alan] olduğu dikkate alınmamıştır. 188/5 artırımı için suçun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlendiği her sanık yönünden ayrı ayrı ispatlanmalıdır; diğer kişilerle aynı ortamda bulunmak iştirak anlamına gelmez.
12. [SEÇENEK – dosyanıza uyuyorsa kullanın: etkin pişmanlık] TCK 192 indirimi: Sanık, [gg.aa.20..] tarihli ifadesinde maddeyi [kimden / nereden] temin ettiğini açıklamış; bu bilgi üzerine [kişi yakalanmış / madde ele geçirilmiştir] ve bu durum [tutanak tarihi] ile sabittir. Suç haber alındıktan sonra gönüllü olarak suçun meydana çıkmasına ve diğer faillerin yakalanmasına yardım eden sanığın cezası, yardımın niteliğine göre dörtte birden yarısına kadar indirilir (TCK 192/3). [Bilgi, resmi makamlar haber almadan önce verildiyse: TCK 192/1 uyarınca cezaya hükmolunmamalıdır.]
13. Ceza tayini: Mahkemeniz aksi kanaatte olsa bile; suçun işleniş biçimi, ele geçen miktarın azlığı, satışa yönelik bir eylemin tespit edilmemiş olması ve sanığın [adli sicil kaydının bulunmaması / yaşı / aile durumu] birlikte değerlendirildiğinde temel cezanın TCK 61 uyarınca alt sınırdan belirlenmesi gerekir. Sanığın yargılama boyunca gösterdiği tutum ve [tedaviye başlaması / pişmanlığı] TCK 62’deki takdiri indirimi gerektirir.
14. Müsadere: Ele geçen [tutar] TL nakit ile [telefon / araç] suçtan elde edilmiş ya da suçta kullanılmış değildir; kaynağı [belge adı] ile açıklanmıştır. TCK 54 ve 55’in şartları oluşmadığından bunların sanığa iadesine karar verilmelidir.
HUKUKİ NEDENLER: CMK m.119, 134, 135, 139, 148, 206, 207, 216, 217, 223, 226; TCK m.21, 54, 55, 61, 62, 188, 191, 192 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Dosya kapsamı, [gg.aa.20..] tarihli arama ve el koyma tutanakları, [laboratuvar raporu], [iletişim tespiti kararları ve tutanakları], duruşma tutanakları, [sağlık ve tedavi kayıtları], [banka dökümü / bordro], [uzman mütalaası], [varsa emsal karar künyesi].
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. Öncelikle; [paketler ve terazi üzerinde parmak izi ve DNA incelemesi yapılmasına / kayıtlardaki ses için ses incelemesi yaptırılmasına / her paketin net ağırlığını gösteren ek rapor alınmasına / iki yüz metre mesafesi için keşif yapılmasına / ihbarda bulunan ve tanık [ad] dinlenmesine] ilişkin delil taleplerimizin kabulüne, [mütalaada suç vasfı değiştiyse: ek savunma için süre verilmesine],
2. Hukuka aykırı elde edilen [arama sonuçlarının / iletişim kayıtlarının / müdafisiz kolluk ifadesinin] hükme esas alınmamasına,
3. Sanığın üzerine atılı uyuşturucu ticareti suçundan CMK 223/2-e uyarınca BERAATİNE,
4. Mahkemeniz aksi kanaatte ise terditli olarak; eylemin TCK 191/1 kapsamında kullanmak için bulundurma olarak nitelendirilmesine ve TCK 191/8 uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına,
5. Bu talebimiz de kabul görmezse; TCK 188/4 ve 188/5 artırımlarının uygulanmamasına, temel cezanın alt sınırdan belirlenmesine, [TCK 192/3 ve] TCK 62 indirimlerinin uygulanmasına,
6. Ele geçen [nakit / telefon / araç] yönünden müsadere talebinin reddiyle sanığa iadesine,
7. [Sanık tutuklu ise: Sanığın tahliyesine, gerekirse adli kontrol tedbiri uygulanmasına],
karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
[gg.aa.2026]
Sanık [Ad Soyad / İmza]
[varsa: Müdafii Av. Ad Soyad / İmza]
EKLER:
1. [Sağlık ve tedavi kayıtları, varsa test sonuçları]
2. [Paranın kaynağını gösteren banka dökümü / bordro / kira sözleşmesi]
3. [Uzman mütalaası]
4. [Adli sicil kaydı ve aile durumunu gösteren belgeler]
Bu metin örnek niteliğindedir; dosyanızın ayrıntısına göre uyarlanmalıdır. İndirdiğiniz UDF dosyasını UYAP Doküman Editörü ile açabilirsiniz.
Uyuşturucu Ticareti Davasında Savunma Dilekçesi Ne Zaman, Nereye Verilir?
Savunma dilekçesi, savcının esas hakkındaki mütalaasından sonra ve hükümden önce, davaya bakan ağır ceza mahkemesine verilir. Mahkeme çoğu dosyada mütalaayı açıkladığı oturumda savunma için bir sonraki duruşmaya kadar süre tanır. Bu sürede yeni delil isteyebilir, bilirkişi raporuna karşı uzmandan görüş alabilir ve tutukluysanız tahliye talebini aynı dilekçeye ekleyebilirsiniz. Mütalaanın ne olduğunu ve genel savunma iskeletini esas hakkında mütalaaya karşı savunma dilekçesi sayfasında anlattım; bu sayfa yalnız uyuşturucu ticaretine özgü noktalara odaklanıyor.
| Konu | Süre | Nereye verilir | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Mütalaaya karşı savunma | Aynı oturumda ya da mahkemenin verdiği süre içinde | Davaya bakan ağır ceza mahkemesi | CMK 216/1, 216/2 |
| Nitelikli hâl eklendiyse ek savunma | İstem üzerine mahkemenin verdiği süre | Davaya bakan ağır ceza mahkemesi | CMK 226/1, 226/3 |
| Yeni delil talebi (keşif, ses incelemesi, parmak izi) | Hükümden önce; geç bildirildiği için reddedilemez | Davaya bakan ağır ceza mahkemesi | CMK 206/2, 207/1 |
| Uzmandan bilimsel mütalaa | Hükümden önce; yalnız bu nedenle süre istenemez | Davaya bakan ağır ceza mahkemesi | CMK 67/6 |
| Tahliye talebi | Kovuşturmanın her aşamasında | Davaya bakan ağır ceza mahkemesi | CMK 104/1 |
| İstinaf | Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta | Hükmü veren mahkeme | CMK 273/1 |
Mütalaada İstenen Ceza Hangi Fıkradan Geliyor?
Uyuşturucu ticaretinin temel cezası TCK 188/3’e göre on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmi bin güne kadar adli para cezasıdır. Mütalaayı okurken önce savcının bu temel hâle hangi artırımları eklediğine bakın; dilekçede her artırıma ayrı cevap verilir.
TCK 188/3: (3) Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak ülke içinde satan, satışa arz eden, başkalarına veren, sevk eden, nakleden, depolayan, satın alan, kabul eden, bulunduran kişi, on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmibin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır. Ancak, uyuşturucu veya uyarıcı madde verilen veya satılan kişinin çocuk olması hâlinde, veren veya satan kişiye verilecek hapis cezası on beş yıldan az olamaz.
DİKKAT: Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr/ adresinden alınmaktadır.
| Durum | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Satma, nakletme, ticaret amacıyla bulundurma | En az 10 yıl hapis (üst sınır 20 yıl) ve 1.000-20.000 gün adli para cezası | TCK 188/3, 49/1 |
| Madde çocuğa verilmiş veya satılmışsa | Hapis 15 yıldan az olamaz | TCK 188/3 |
| Eroin, kokain, sentetik kannabinoid, amfetamin türevleri vb. | Ceza yarı oranında artırılır | TCK 188/4-a |
| Okul, yurt, hastane gibi yerlere 200 metreden yakın umuma açık yer | Ceza yarı oranında artırılır | TCK 188/4-b |
| Üç veya daha fazla kişiyle birlikte / örgüt faaliyeti | Yarı oranında / bir kat artırım | TCK 188/5 |
| Kullanmak için bulundurmaya nitelendirme | 2-5 yıl hapis; kovuşturmada HAGB kararı verilir | TCK 191/1, 191/8 |
| Haber alındıktan sonra suç ortaklarının yakalanmasına yardım | Dörtte birden yarısına kadar indirim | TCK 192/3 |
| Takdiri indirim | Altıda birine kadar indirim | TCK 62/1 |
Bu tablonun savunma için en önemli sonucu şudur: yetişkin sanık bakımından TCK 188/3’ten mahkûmiyette hükmün açıklanmasının geri bırakılması da erteleme de mümkün değildir (suç tarihinde 18 yaşından küçük sanıkta TCK 31 ve 192/3 indirimleriyle ceza üç yılın altına inebilir; bu durumda TCK 51/1 uyarınca erteleme istenebilir). On yıllık alt sınır, 192/3’teki en yüksek indirim ve takdiri indirimle bile iki yılın altına inmez. Bu yüzden beraat talebinden sonra en değerli terditli talep, eylemin TCK 191’e nitelendirilmesidir; kovuşturmada fiilin yalnız kullanmak için bulundurma olduğu anlaşılırsa kanun hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını emreder. Cezanın genel çerçevesini uyuşturucu ticareti suçu cezası yazısında, infazdaki özel oranı uyuşturucu ticareti yatarı yazısında hesapladım.
Somut olayınızı birlikte değerlendirelim
Her dosya kendi ayrıntısında saklıdır; genel bilgi sizin olayınızın yerini tutmaz.
Savcı Ticareti Neyle Kuruyor, Dilekçe Neye Cevap Vermeli?
Savcı ticaret amacını çoğu dosyada beş göstergeden çıkarır: miktar, paketleme, hassas terazi, nakit para ve iletişim kayıtları. Dilekçenin gücü, bu göstergelerin her birini dosyadaki belgeyle karşılamasından gelir. Genel cümleler (“deliller yetersizdir”) hâkimin gerekçesinde karşılık bulmaz.
“Satıcı değil kullanıcıyım” savunması ne zaman tutar?
Kullanıcı savunması, sözle değil belgeyle tutar. Tedavi kaydı, eski test sonuçları, denetimli serbestlik dosyası ya da tanık anlatımı kullanıcı olduğunuzu gösterir; ele geçen miktarın kullanım sıklığınızla uyumu da hesapla anlatılır. Kanunda gram olarak yazılmış bir kişisel kullanım sınırı yoktur; mahkeme bütün göstergelere birlikte bakar. Kişisel kullanım sınırında madde ele geçen ve satışa ya da başkasına vermeye dair delil bulunmayan bir dosyada Yargıtay, ticaretten kurulan hükmü eylemin kullanmak için bulundurma olduğu gerekçesiyle bozdu. Ayrıntıyı uyuşturucu bulundurma ile ticaret farkı yazısında anlattım. Arkadaşınıza parasız madde vermeniz bile TCK 188/3’teki “başkasına verme” sayılabilir; dilekçede bu konuda olmayan bir şeyi kabul etmeyin.
Hassas terazi, paketleme ve nakit para ticaret delili midir?
Tek başına değil, birlikte değerlendirildiğinde ağırlık kazanır. Terazi üzerinde madde kalıntısı incelemesi yapılmadıysa bunu delil talebi olarak isteyin. Paketlerin gramajları birbirinden farklıysa ve satış malzemesi yoksa bunu raporla gösterin. Nakit para için maaş bordrosu, kira geliri ya da banka çekim kaydı ekleyin; kaynağı açıklanan para hem ticaret karinesini zayıflatır hem de müsadere edilmemesi talebinin dayanağı olur.
İletişim tespiti, arama veya ifade hukuka aykırıysa ne olur?
Hukuka aykırı elde edilen delil hükme esas alınamaz ve mahkeme gerekçesinde bu delilleri ayrıca göstermek zorundadır (CMK 217/2, 230/1-b). Dinleme için hâkim kararı, savcı kararının yirmi dört saat içinde onaylanması, kararın süresi ve kapsamı tek tek kontrol edilir. Konut araması için kararın ya da yazılı emrin ve iki tanığın bulunup bulunmadığına bakılır. Arama kararı ya da yazılı emir olmadan ve savcıya haber verilmeden yapılan üst aramasında ele geçen uyuşturucuyu Yargıtay Ceza Genel Kurulu hükme esas alınamaz saydı ve beraat gerektiği sonucuna vardı. Üst ve araç aramasının sınırlarını üst araması nasıl yapılır yazısında anlattım. İhbar ya da gizli tanık beyanına dayanan dosyalarda gizli tanık beyanının değeri ayrıca tartışılmalıdır. Aleyhine istihbari bilgi dışında delil bulunmayan ve üzerinde madde ele geçmeyen bir sanık için Yargıtay beraat yerine mahkûmiyet kurulmasını bozdu.
Etkin pişmanlık için dilekçe aşaması geç mi?
TCK 192/3, suç haber alındıktan sonra gönüllü olarak suçun meydana çıkmasına ve diğer faillerin yakalanmasına yardım edene dörtte birden yarısına kadar indirim öngörür. İndirim için bilginin işe yaramış olması, yani bir yakalamaya ya da maddenin ele geçmesine katkı sağlaması uygulamada aranır. Sübut için yeterli delil yokken sakladığı maddelerin yerini kendisi bildiren sanık hakkında Yargıtay, 192/3 indirimi uygulanmadığı için hükmü bozdu. Daha önce verdiğiniz bilgi bir sonuç doğurduysa, tutanak tarihini dilekçeye yazarak indirimi mutlaka isteyin. Şartları ve oranları uyuşturucuda etkin pişmanlık yazısında topladım.
Dilekçeyi Vermeden Önce: Belgeler ve Sunuş Yolu
Dilekçeye en az üç belge grubu eklenmelidir: kullanıcı olduğunuzu gösteren sağlık kayıtları, paranın kaynağını gösteren belgeler ve varsa uzmandan alınmış bilimsel mütalaa. Laboratuvar raporu ya da ses incelemesi gibi teknik bir delile itiraz ediyorsanız, uzman görüşü itirazınızı somutlaştırır; yolunu bilirkişi raporuna itiraz yazısında anlattım.
Müdafiiniz dilekçeyi UYAP üzerinden dosyaya gönderir. Siz de dilekçeyi adliyedeki ön büroya ya da mahkeme kalemine verip alındı belgesi alabilirsiniz; dosyayı e-Devlet ile UYAP Vatandaş Portal’dan izleyebilirsiniz. Tutukluysanız dilekçeyi bulunduğunuz ceza infaz kurumu müdürlüğü aracılığıyla da gönderebilirsiniz; bu yol kanun yolu başvuruları için CMK 263/1’de açıkça düzenlenmiştir. Dilekçeyi duruşmadan birkaç gün önce verin ve duruşmada “yazılı savunmamı tekrar ederim” diyerek tutanağa geçirtin.
Doldururken Dikkat: Köşeli Parantezler ve Sık Hatalar
Her köşeli parantez dosyanızdaki somut bir bilgiyle doldurulur ve dilekçede açıklama notu bırakılmaz. “SUÇ” satırına mütalaada gösterilen fıkraları, “MÜTALAA” satırına mütalaanın tarihini yazın. [SEÇENEK] ile başlayan maddelerden dosyanıza uymayanları tamamen silin; örneğin arama kararla ve usulüne uygun yapıldıysa arama maddesi çıkar. Kalan maddelerde tutanak tarihlerini ve sayfa numaralarını gösterin.
Uyuşturucu ticareti dosyalarında en sık gördüğüm hatalar şunlardır:
- Yalnız beraat istemek: TCK 191’e nitelendirme talebi yazılmazsa mahkeme bu ihtimali gerekçede tartışmayabilir.
- Kullanıcı olduğunu belgesiz söylemek: tedavi kaydı ya da test sonucu yoksa savunma inandırıcılığını yitirir.
- Raporun brüt ağırlığını kabul etmek: ambalajlı ağırlık ile net miktar arasındaki fark, ticaret tartışmasında belirleyici olabilir.
- Nitelikli hâlleri sessiz geçmek: 188/4-b’deki iki yüz metre ve 188/5’teki birlikte işleme, ayrı ayrı ispat ister. Krokideki ölçüm satışın yapıldığı yerden alınmamışsa Yargıtay, mesafenin keşifle ve mutad ulaşım yolu üzerinden kesin olarak belirlenmesi gerektiğini belirterek hükmü bozdu.
- Hukuka aykırı delili duruşmada dile getirmemek: itiraz ilk derecede yazılmazsa istinafta zayıf kalır.
- Müsadereyi unutmak: nakit para, telefon ve araç için iade talebi ayrıca yazılmalıdır.
Dilekçeden Sonra Ne Olur: Hüküm, Tahliye ve İstinaf
Dilekçeden sonra son söz sanığa verilir ve mahkeme hükmü genellikle aynı oturumda açıklar (CMK 216/3). Mahkeme mütalaaya bağlı değildir; ancak mahkûmiyet kurarsa gerekçede savunmada ileri sürülen görüşleri ve hukuka aykırı delilleri tek tek göstermek zorundadır (CMK 230/1). Dilekçedeki her itirazın gerekçede karşılanıp karşılanmadığı istinafta en güçlü dayanağınız olur.
Tutuklu sanık için hükümle birlikte tutukluluğun devamı da değerlendirilir; bunun için ayrıca tahliye talep dilekçesi de verilebilir. Hükme karşı istinaf süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır; süreyi kaçırmamak için istinaf başvuru süresi yazısına bakın. Kardeş dosya kullanma suçundan açıldıysa uyuşturucu kullanma davasında savunma dilekçesi örneğini kullanın.
Yargıtay Kararları
Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 24.06.2026 tarihli, 2025/2034 E., 2026/9110 K.
Sanık iki ayrı olay nedeniyle uyuşturucu ticaretinden mahkûm edilmişti; 17.08.2023 tarihli olayda ihbar ya da istihbari bilgi olmadan durdurulan sanığın üzerinde kişisel kullanım sınırında madde çıkmıştı. Daire, Cumhuriyet savcısı ve müdafiin temyizi üzerine, kullanma amacının belirlenmesinde satma ya da devretme davranışı, maddenin bulunduğu yer ve bulunduruluş biçimi, çeşit ve miktar ölçütlerini sayarak bu olaydaki ticaret hükmünü oy birliğiyle bozdu; diğer olaydaki mahkûmiyet onandı. Dilekçenin “Kişisel kullanım ve TCK 191’e nitelendirme” maddesinde, satışa ya da başkasına vermeye dair delil bulunmadığını gösterirken bu ölçütlerle birlikte kullanılır.
… Yukarıda sayılan kriterlerle birlikte somut olay değerlendirildiğinde, ihbar veya istihbari bilgi olmaksızın, durdurulan sanığın üzerinde kişisel kullanım sınırında bulunan … bulunduğu, sanığın aşamalarda suça konu maddeleri kullanmak amacıyla bulundurduğunu beyan eden sanığın savunmasının aksine uyuşturucu madde ticareti yaptığına, bu maddeleri satmak veya bir başkasına vermek gibi kullanmak dışında bir amaçla bulundurduğuna dair delil bulunmadığı, ele geçirilen uyuşturucu maddelerin niteliği gözetiliğinde kişisel kullanım sınırlarında kaldığının anlaşılması ve bu maddeleri başkalarına sattığına ya da verdiğine dair delil elde edilememesi karşısında eylemin kullanmak amacıyla uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturduğu gözetilmeden, suç vasfında hataya düşülerek yazılı şekilde uyuşturucu madde ticareti suçundan hüküm kurulması,hukuka aykırı bulunmuştur. …
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 03.12.2025 tarihli, 2023/579 E., 2025/550 K.
Devriye sırasında üzerinde eroin bulunan bir kullanıcı, polisin gözetiminde satıcıyı arayıp buluşma ayarlamış; buluşmaya gelen sanık yakalanmış ve hakkında arama kararı, yazılı emir ya da önleme araması kararı olmadan üst araması yapılmıştı. Ceza Genel Kurulu, kolluğun savcıya haber vermeden soruşturma işlemi yaptığını ve arama ile el koymanın hukuka aykırı olduğunu, sanıktan ele geçen maddenin hükme esas alınamayacağını; kullanıcıdaki madde yönünden de tanığın çelişkili ve soyut beyanı dışında delil bulunmadığını belirterek beraat gerektiği gerekçesiyle hükmü oy birliğiyle bozdu ve tahliyeye karar verdi. Dilekçenin “Aramanın hukuka aykırılığı” maddesinde, karar ya da yazılı emir olmadan yapılan aramada ele geçen maddenin delil olamayacağını göstermek için kullanılır.
… Şu hâle göre; sanığın yakalanması veya suç delillerinin elde edilebileceği hususunda makul şüphe duyduklarında kuşku bulunmayan kolluk görevlilerinin, münhasıran şahıs ve delil güvenliğine yönelen tehlikeleri bertaraf etmek kapsamında, PVSK’nın 4/A ve CMK’nın 90/4. maddelerinde öngörülen yakalama ve yoklama (kaba üst araması) önlemlerini aldıktan sonra, durumu CMK’nın 2/(1)-e ve 161. maddeleri ile PVSK’nın Ek 6. maddesi uyarınca derhal Cumhuriyet savcısına haber vermeleri ve bir koruma tedbiri olarak arama işlemini icra için CMK 116 ve devamı maddelerinde öngörülen şartlara uymaları gerektiği hâlde belirtilen yasal mecburiyetlerin hiç birine riayet etmeden soruşturmaya başlayarak, yukarıda zikredilen birtakım soruşturma işlemleri yanında arama ve el koymayı da hukuka aykırı olarak icra ettiklerinin kabulü gerekir. Dolayısıyla, sanıktan ele geçirilen uyuşturucu maddelerin hükme esas alınması da mümkün değildir. …
Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 01.07.2026 tarihli, 2025/7411 E., 2026/9653 K.
İstihbari bilgi üzerine yapılan fiziki takipte ormanlık alanda gizlenmiş uyuşturucu bulunmuş, kaplarda parmak izi çıkan sanığın mahkûmiyeti onanmıştı. Olay yerine diğer sanığın telefonla çağırdığını söyleyen ikinci sanık için Daire; telefon incelemesinde maddelerle bağlantı kuran delil, ikametinde ve üzerinde suç unsuru bulunmadığını, aleyhine istihbari bilgi dışında delil olmadığını belirterek beraat yerine mahkûmiyet kurulmasını oy birliğiyle bozdu ve salıverilmesine karar verdi. Dilekçenin “Beyan delilinin değeri” maddesinde, istihbari bilgi dışında somut delil (telefon kaydı, üzerinde ya da evinde madde) bulunmadığında mahkûmiyet kurulamayacağını göstermek için kullanılır.
… sanığın telefon kayıtlarının incelenmesinde suça konu ormanlık alanda ele geçen maddelerle bağlantısını gösterecek somut bir delilin bulunmaması, ikametinde ve üzerinde yapılan aramalarda suç unsurlarının ele geçmemesi, hakkında istihbari bilgi dışında aleyhine bir delil ve kendisinde uyuşturucu madde ele geçmeyen sanığın savunmasının aksine, diğer sanık …’ın suçuna iştirak ettiğine dair her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gözetilmeden, sanığın atılı suçtan beraati yerine mahkûmiyetine karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur. …
Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 18.12.2025 tarihli, 2024/24592 E., 2025/10988 K.
İhbar üzerine durdurulan sanığın motosikletinde ecstasy görülmüş, ardından sanığın beyanıyla belirlenen işyerinde kişisel kullanım sınırının üzerinde esrar, kokain ve ecstasy ele geçmişti. Daire ticaret kabulünü yerinde gördü; ancak işyerinin kayıtlarda sanıkla ilişkilendirilmediğini ve sübut için yeterli delil yokken sanığın sakladığı maddelerin yerini bildirdiğini belirterek TCK 192/3 indiriminin uygulanmamasını bozma sebebi saydı; koşullu salıverilmeye ilişkin ayrı bir hata da bozma nedeni oldu. Dilekçenin “TCK 192 indirimi” maddesinde, verilen bilginin maddenin ele geçmesini sağladığını gösterirken kullanılır.
… uyuşturucu maddelerin ele geçirildiği işyerinin sanığın beyanı ile saptandığı bu bağlamda uyuşturucu maddde ticareti suçunun sübutu için yeterli delilin bulunmadığı aşamada sanığın işyerinde sakladığı diğer maddelerin yerini bildirmesi sonucunda mahkumiyetini gerektirecek ölçüde uyuşturucu maddenin ele geçirildiği anlaşılmakla sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 192/3. maddesi uyarınca etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiği gözetilmeden fazla cezaya hükmedilmesi, …
Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 07.07.2025 tarihli, 2024/4881 E., 2025/5947 K.
Fiziki takipte bir tanığa esrar verdiği kabul edilen sanığın cezası, krokiye dayanılarak satış yerinin 188/4-b’de sayılan yerlere 200 metreden yakın olduğu gerekçesiyle artırılmıştı. Daire ticaret kabulünü yerinde gördü; ancak krokide ölçümün satışın yapıldığı yerden değil sanığın bulunduğu kahvehaneden yapıldığını tespit ederek olay yerinin tutanak düzenleyenler de hazır bulundurularak keşifle belirlenmesi ve mesafenin mutad ulaşım yolu (yaya ya da araçla) üzerinden kesin olarak ölçülmesi gerektiği gerekçesiyle hükmü oy birliğiyle bozdu. Dilekçenin “TCK 188/4 ve 188/5 artırımları” maddesinde ve sonuç bölümündeki keşif talebinde dayanak olarak kullanılır.
… dava dosyası kapsamında yer alan krokide ölçüm yapılan yerin olay tutanağında uyuşturucu madde ticaretinin gerçekleştiği yer olarak gösterilen yer değil sanığın bulunduğu kahvehane olduğu anlaşılmakla, öncelikle fiziki takip tutanağında gösterilen olay yerinin tespit edilmesi için gerektiğinde yeteri kadar tutanak mümzilerinin de hazır bulundurulması suretiyle keşif yapılarak suçun işlendiği yerin 5237 sayılı Kanun’un 188/4-b maddesinde belirtilen yerlere mutad ulaşım yolları ile olan (yaya yürüme ya da araçla tespit edilecek) mesafesinin iki yüz metreden yakın olup olmadığı hususunda, mesafe kesin olarak belirlendikten sonra, 5237 sayılı Kanun’un 188/4-b maddesinin sanık hakkında uygulanıp uygulanmayacağının tartışılması gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması hukuka aykırı bulunmuştur. …
Sık Sorulan Sorular
Uyuşturucu ticareti davasında savunma dilekçesini kim vermeli?
Bu davalarda müdafi zorunludur (CMK 150/3); dilekçeyi genellikle müdafi hazırlar. Sanık da kendi imzasıyla ayrı bir dilekçe verebilir.
Uyuşturucu ticaretinde HAGB veya erteleme olur mu?
TCK 188/3’ten mahkûmiyette olmaz; alt sınır on yıldır. Eylem TCK 191’e nitelendirilirse kovuşturmada hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilir (TCK 191/8).
Savcı ticaret dedi ama ben kullanıcıyım, mahkeme bağlı mı?
Hayır, mahkeme mütalaaya bağlı değildir. Kullanıcı olduğunuzu belgelerle gösterir ve ticaret göstergelerini tek tek cevaplarsanız nitelendirme değişebilir.
Savunma dilekçesinde tahliye isteyebilir miyim?
Evet, sanık kovuşturmanın her aşamasında salıverilmesini isteyebilir (CMK 104/1). Talebi dilekçenin sonuç kısmına ayrı bir madde olarak ekleyin.
Mütalaadan sonra parmak izi veya ses incelemesi isteyebilir miyim?
Evet. Delil talebi geç bildirildiği için reddedilemez (CMK 207/1); mahkeme yalnız kanuna aykırı, karara etkisiz ya da davayı uzatma amaçlı talepleri reddeder.
Bu metin genel bir örnektir; dosyanızın ayrıntısına göre uyarlanmalıdır. Mütalaa açıklandıysa ve savunma süreniz işliyorsa, dosyanızı birlikte inceleyebiliriz.
