Ehliyete El Konuldu Ne Zaman Geri Alınır? 2026 Süreleri

Ehliyete El Konuldu Ne Zaman Geri Alınır: Sebebe Göre Süreler

Geri alma süresi, tutanaktaki ihlal maddesinden çıkar; 2026 yılı için geçerli süreler 12 Şubat 2026 tarihli 7574 sayılı Kanun’la yeniden düzenlendi. Tutanağınızın “uygulanan madde” kısmına bakıp aşağıdaki tabloda karşılığını bulun.

Bir noktayı ayrıca bilin: belgeniz başka bir sebeple zaten geri alınmışken alkollü yakalanırsanız, alkol nedeniyle verilen süre önceki geri almanın bitiminde başlar (KTK 48). İki süre üst üste eklenir, birbirinin içinde erimez.

Süre Doldu, Ehliyetimi Nasıl Geri Alırım?

Süre dolduğunda belgenizi geri alan trafik birimine başvurursunuz; hangi birimin belgenizi aldığı geri alma tutanağında yazar. Kanun iadeyi kendiliğinden yapılan bir işlem olarak düzenlemez; başvuru sizden gelir.

İade için ilk şart ödemedir. 7574 sayılı Kanun’la KTK 48’e eklenen kurala göre geçici olarak geri alınan belgenin iadesi için, Karayolları Trafik Kanunu kapsamında hakkınızda verilmiş bütün idari para cezalarının tahsil edilmiş olması gerekir. Yani yalnız alkol cezasını değil, yıllar önce unuttuğunuz bir park cezasını da ödemeden belge size verilmez. Aynı şart hız, kırmızı ışık, drift, yarış ve olay yerinden ayrılma maddelerinde de ayrıca yazılıdır.

İkinci şart, süreye bağlı ek yükümlülüklerdir. Alkolden ikinci kez geri alınan belgede Sağlık Bakanlığının sürücü davranışlarını geliştirme eğitimi, üçüncü ve sonrakilerde psiko-teknik değerlendirme ile psikiyatri uzmanı muayenesi gerekir. Puan nedeniyle 4 ay geri alınan sürücüde muayene sonucu sürücülüğe engel bir hâl çıkmazsa belge süre sonunda iade edilir. Raporu ve belgeleri süre bitmeden hazırlarsanız iade günü kaybetmezsiniz.

Ödemeyi süresinde yaparsanız indirimden yararlanırsınız: idari para cezası tebliğden itibaren 1 ay içinde ödenirse %25 indirim uygulanır ve ödeme itiraz hakkınızı ortadan kaldırmaz (Kabahatler Kanunu 17/6; KTK 115). Bir ay içinde ödenmeyen cezaya her ay %5 gecikme eklenir.

Alkol ve Ölçüm Reddinde Ehliyet Ne Zaman Geri Verilir?

İlk alkol ihlalinde belge 6 ay sonra, 2026 yılı için 25.000 TL idari para cezası ve diğer KTK cezalarınız ödenmişse geri verilir. Hususi otomobilde sınır 0.50 promildir; ticari taksi, otobüs, kamyon gibi hususi otomobil dışındaki araçlarda alt sınır 0.21 promildir.

Tekrar sayısı, son ihlalden geriye doğru 5 yıl içinde geri alma olup olmadığına göre hesaplanır. Bu dönemde ikinci kez yakalanana 2026 yılı için 50.000 TL ceza ve 2 yıl, üç veya daha fazla kez yakalanana 150.000 TL ceza ve her seferinde 5 yıl geri alma uygulanır. Yük ve yolcu taşımacılığı yapan araçları kullanırken 5 yıl içinde toplam üç kez alkol veya ölçüm reddi ihlali yapan sürücünün belgesi ise geri alınmaz, doğrudan iptal edilir.

Ölçüm yaptırmamak en ağır sonuçlardan biridir: 2026 yılı için 150.000 TL idari para cezası ve 5 yıl geri alma. 1.00 promil üzerinde alkollü olanlar hakkında ayrıca ceza soruşturması başlar; o tarafı alkollü araç kullanma cezası ve trafik güvenliğini tehlikeye sokma yazılarında anlattım.

Ceza Puanı 100’ü Geçti: Ehliyet 2 Ay mı, 4 Ay mı?

Trafik suçunun işlendiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde 100 ceza puanını dolduran sürücünün belgesi 2 ay geri alınır ve eğitime tabi tutulur. Aynı yıl ikinci kez 100’ü dolduranın belgesi 4 ay geri alınır; psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri muayenesi yapılır.

Bir yıl içinde üçüncü kez 100 puanı dolduran sürücünün belgesi süresiz olarak iptal edilir. Puan hesabının nasıl yapıldığını ve süre sonunda belgenin nasıl teslim alındığını ceza puanı 100 doldu yazısında anlattım. Puan nedeniyle geri almayı trafik görevlileri yapar (KTK 112); sizin için sonuç aynıdır: itiraz yine sulh ceza mahkemesine gider.

Ehliyet affı beklentisine gelince: 2023’te 7440 sayılı Kanun’la eklenen geçici 26. madde, o tarihten önceki ceza puanlarını ve bazı kırmızı ışık, hız ve ceza puanı geri almalarını pasif duruma getirmişti. Alkol ve ölçüm reddi bu düzenlemenin kapsamında değildi. Bu yazının güncellendiği tarih itibarıyla KTK’da yeni bir ehliyet affı hükmü yok.

Geri Alma mı, İptal mi? Uyuşturucu, Aday Sürücü ve Tekrarlayan İhlaller

Geri almada süre bitince belge iade edilir; iptalde ise belge sona erer ve yeniden sürücü kursuna gidip sınava girmeniz gerekir. İkisini karıştırmak, yanlış beklentinin en sık sebebidir.

Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücüye 2026 yılı için 150.000 TL ceza verilir ve belgesi iptal edilir (KTK 48). Bu kişinin yeniden kursa başlayabilmesi için iptalden itibaren en az 5 yıl geçmesi, KTK kapsamındaki bütün cezaların ödenmesi, psiko-teknik değerlendirme ve resmî sağlık kurumundan sağlık kurulu raporu gerekir. Drift ve yarış ihlallerinde son ihlalden geriye 5 yıl içinde ikinci geri alma, bir yıl içinde altı kırmızı ışık ihlali de iptal sebebidir.

İlk kez belge alanlar ve iptalden sonra yeniden alanlar 2 yıl aday sürücüdür. Bu dönemde geri almayı gerektiren bir ihlal, 75 ceza puanının aşılması ya da araç cinsine bakılmaksızın 0.20 promil üzerinde alkol tespiti aday belgesinin iptaline yol açar (KTK ek 17, 7590 ile değişik). Aday sürücü ilk alkol ihlalinde 6 ay beklemekle kurtulmaz, belgeyi baştan almak zorunda kalır. Aday belgesinin iptaline karşı hangi yargı yoluna gidileceğini dosyanıza göre ayrıca değerlendirmek gerekir; süre kaybetmemek için tebliğ günü bir avukata danışın.

Ehliyete El Konulmasına Nereye ve Kaç Günde İtiraz Edilir?

Geri alma ve buna bağlı idari para cezasına karşı, tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza mahkemesine başvurulur. Kabahatler Kanunu süreyi ve sonucunu açıkça yazar:

Kabahatler K. 27/1: (1) İdarî para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idarî yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde, sulh ceza mahkemesine başvurulabilir. Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde idarî yaptırım kararı kesinleşir.

Kanun metinleri https://mevzuat.gov.tr/ adresinden alınmaktadır.

İdare mahkemesine dava açmayın. KTK 112’ye göre trafik görevlilerinin yetkili olduğu hâller dışında geri alma ve iptale sulh ceza mahkemesi karar verir; Danıştay da geri almanın niteliğine bakmadan bu uyuşmazlıklarda adli yargıyı görevli sayıyor. Yanlış yargı yoluna giden sürücü hem zaman hem de 15 günlük süreyi kaybedebilir. Süre hesabına itiraz da aynı yoldan yapılır; Danıştay, el koyma süresinin yanlış hesaplandığı iddiasını da adli yargının işi saydı.

Başvuru harçsızdır, dilekçe iki nüsha verilir ve tutanağın tarihi, numarası ile delilleriniz açıkça yazılır (Kabahatler Kanunu 27, 31). Kanunda 15.000 TL dahil idari para cezalarına ilişkin başvuru kararları kesindir; daha yüksek cezalarda karara karşı iki hafta içinde itiraz yolu vardır. Gerekçe seçimi ve dilekçe yazımını trafik cezasına itiraz ve idari para cezasına itiraz yazılarında adım adım anlattım.

Ehliyet Geri Alınmışken Araç Kullanırsam Ne Olur?

2026 yılı için 200.000 TL idari para cezası uygulanır; belgesi iptal edilmişken araç kullanan için de tutar aynıdır (KTK 36). Bu kişiye aracını kullandıran işletene ayrıca 40.000 TL ceza kesilir.

Belgenin fiziken cebinizde olması, örneğin el konulmadan sistemde geri alma kaydı yapılmış olması, kullanma hakkınızın devam ettiği anlamına gelmez. Sürücü belgesi hiç olmayanların durumunu ehliyetsiz araç kullanma cezası yazısında ele aldım. Geri alma süresince işe gidiş gelişinizi ve ticari faaliyetinizi buna göre planlayın; çoğu ikinci dosya bu dönemde açılır.

Yaşanmış Olaydan

Servis şoförlüğü yapan bir müvekkil, yol kenarındaki kontrolde 0.38 promil çıkınca belgesinin 6 ay geri alındığı tutanakla bana geldi. “Ben özel aracımla değil, işyerinin minibüsüyle çıkmıştım ama 0.50’nin altındaydım” diyordu. Tutanağı okuduğumuzda aracın hususi otomobil değil, yolcu taşıyan bir minibüs olduğunu, bu araçlarda alt sınırın 0.21 promil olduğunu gördük. Ölçüm cihazının kalibrasyon kaydını ve tutanaktaki saat bilgisini de istedik.

Tebliğden 15 gün dolmadan sulh ceza mahkemesine başvurduk. Kalibrasyon kaydı düzgün çıktı ve mahkeme başvuruyu reddetti; karar, cezanın tutarı nedeniyle itiraz yoluna açıktı ama kazanma ihtimali görmediğimiz için müvekkile bu masrafı önermedim. Asıl işi geri alma süresinde yaptık: müvekkilin adına kayıtlı eski park ve hız cezalarını çıkardık, hepsini ödedik.

Altı ay dolduğunda belgesini aynı gün teslim aldı; aynı dönemde geri alma süresi biten başka bir sürücü, eski bir otoyol cezasını ödemediği için iki hafta beklemişti. Geri almada sonucu çoğu zaman değiştiremezsiniz; iade gününü ise siz belirlersiniz.

Danıştay Kararları

Danıştay 8. Daire, 19.04.2024 tarihli, 2021/1021 E., 2024/2221 K.

Ticari taksi şoförü olan davacıya, trafik görevlisinin uyarı ve işaretlerine uymadığı gerekçesiyle idari para cezası verilmiş ve 100 ceza puanını doldurduğu için belgesi geri alınmıştı. Sürücü bu iki işleme karşı idari yargıda dava açtı ve bölge idare mahkemesi uyuşmazlığın esasını inceleyerek karar verdi. Danıştay bu kararı bozdu: KTK 112’nin 6495 sayılı Kanun’la değişen hâli, Kabahatler Kanunu’nun başvuru yolu hükümleri ve Uyuşmazlık Mahkemesinin istikrar kazanan kararları birlikte değerlendirildiğinde, geri alma niteliğine bakılmaksızın sürücü belgesinin geri alınmasına ve buna bağlı idari para cezasına karşı adli yargı görevlidir. Yani trafik görevlisinin yaptığı geri almaya karşı da yol idare mahkemesi değil, sulh ceza mahkemesidir.

… 2918 sayılı ve 5326 sayılı Kanun hükümleri ile hukuki güvenlik ilkesi yönünden yukarıda yapılan açıklamalar ve Uyuşmazlık Mahkemesinin istikrar kazanan kararları birlikte değerlendirildiğinde, geri alma niteliğine bakılmaksızın sürücü belgesinin geri alınması yaptırımına karşı açılacak davalarda, adli yargı merciinin görevli olduğu, bu haliyle, sürücü belgesinin geri alınması ve idari para cezası yaptırımına karşı adli yargı merciine başvurulabileceği sonucuna varılmaktadır. …

… Bu durumda; davacıya 2918 sayılı Trafik Kanunu’nun 47/1-A maddesi uyarınca idari para cezası verilmesine ve aynı kanunun 118. maddesi uyarınca 100 ceza puanı bulunduğundan bahisle sürücü belgesinin geri alınmasına yönelik tesis edilen işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. …

↑ Metne dön

Danıştay 8. Daire, 20.09.2024 tarihli, 2019/1477 E., 2024/4678 K.

Beş yıl içinde üçüncü kez alkollü yakalanan sürücünün belgesi, 2011’de sulh ceza mahkemesi kararıyla 5 yıl geri alınmıştı. İdare 5 yıllık süreyi bu kararın kesinleştiği tarihten saydı; sürücü ise belgesine fiilen el konulduğu günden sayılması gerektiğini ileri sürerek süre hesabının düzeltilmesini istedi. İdare başvuruyu reddetti, idare mahkemesi ise sürücüyü haklı bularak ret işlemini iptal etti. Danıştay hangi tarihin doğru olduğunu incelemeden kararı görev yönünden bozdu: süre hesabının düzeltilmesi talebi, ehliyete el konulması işlemine bağlı ve onun sonuçlarıyla ilgili olduğundan bu uyuşmazlığa da adli yargı bakar. Sürenizin yanlış hesaplandığını düşünüyorsanız itirazı da sulh ceza yoluyla yaparsınız.

… Uyuşmazlıkta; davacıya ait sürücü belgesine beş yıl süreli el koyma süresinin yanlış hesaplandığından bahisle davalı idareye yapılan süre hesabının düzeltilmesi talebinin esasında ehliyete el konulması işlemine bağlı ve bu işlemin sonuçlarıyla bağlantılı bir başvuru olduğu, bu itibarla, beş yıl süreli ehliyete el koyma süresinin yanlış hesaplandığından düzeltilmesi talebiyle davacı tarafından yapılan 31.12.2014 tarihli başvurunun reddine ilişkin olarak tesis edilen 15.01.2015 tarih ve … sayılı işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. …

↑ Metne dön